Abh sözlüğü · madde
adruḳ sıfat
Tanım
- Başka, farklı; “adruḳ adruḳ” türlü türlü, çeşit çeşit: “adruḳ adruḳ emgek teginürler” türlü türlü acılar çekerler; “adruḳ adruḳ etüz körtgürüp” türlü türlü beden göstererek; “tüü törlüg adroq ḫua çeçek” çeşit çeşit çiçek. Tanıklar: HuastKİP2SekKPMait2AbhShoR2
- Üstün, seçkin: “yėg adruḳ” en üstün; “adruḳraḳ tegimlig” daha üstün, daha layık. Tanıklar: Abh2ShoR
- Fark, üstünlük: “kişide kişi aḍruḳı bar telim, bu aḍruḳ biligdin” insanla insan arasında çok fark vardır, bu fark bilgidendir. Tanıklar: KB
Bu maddenin anlamları farklı dönemlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): adruḳ — yalın hâliyle 87 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- adruḳ 85 (Abh, Mait, Sek, ShoR) · adruk 1 (Mait) · aḍruḳ 1 (KB)
- adruḳı 5 (Abh) · aḍruḳı 2 (KB)
Çekimli biçimler (10):
Bağlamlar
Bütün geçişler (42) →Abh Abhidharma (Shogaito)
42 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Abh.Sho. 163–165 | … aġır ayançaŋ köŋül-üg若見論中kim-ler körser-ler şasdr-taḳı yörüg töz-i-niŋ yėg | adruḳ-ın | ödrü adırtlıġ odġuraḳ bilip tŋri burḫan-nıŋ edgü-ler-i-niŋ yėg ayaġuluḳ er … |
| Abh.Sho. 183–185 | taḳı ne ayıdmiş kergek uluġ iş küdük-ler-ig yalaŋuḳ-lı tŋri-li-teki yėg | adruḳ | iş küdük-ler-ig ulatı nirvan-ıġ bulġay mu büdürgeli anudġalı又tükedgeli yme … |
| Abh.Sho. 190–191 | … min ayayu aġırlayu yükünmiş-in uḳıdur欲令得殊勝果küsemiş üçün kim buldurġalı yėg | adruḳ | tüş-üg. |
| Abh.Sho 198 | bulz-un-lar yėg | adruḳ | buyan-ıġ öridzün-ler turġurzun-lar yėg adruḳ bilge biliglig. |
| Abh.Sho 198 | bulz-un-lar yėg adruḳ buyan-ıġ öridzün-ler turġurzun-lar yėg | adruḳ | bilge biliglig. |
| Abh.Sho 198 | tuġurmış üçün yėg | adruḳ | bilge biliglig. |
| Abh.Sho. 238–239 | ḳayu söz -lemiş nomluġ ödi erigi yėg | adruḳ | bolmaduḳ erür tėp. ödrü turġurġay-lar erti yeniklemek uçuz-lamaḳ-ıġ. |
| Abh.Sho. 255 | öridzün-ler tuġurzun-lar yėg | adruḳ | bilge biliglig. |
| Abh.Sho. 418–419 | yėg | adruḳ | tėp是智 断徳tükel-lig erdüki üz-e bilge biliglig tarġarmaḳ -lıġ edgü-ler-ke. |
| Abh.Sho. 957–962 | … iş-in (aşmış-ın) şiravak-lar-ta piradikabud-lar-ta azu -ça yme <anda yene> | adruḳ | adruḳ uġur-ın bölmek adırtlamaḳ<-ı üz-e> yörügi <inçip> bekiz belgülüg uḳu … |
| Abh.Sho. 957–962 | … (aşmış-ın) şiravak-lar-ta piradikabud-lar-ta azu -ça yme <anda yene> adruḳ | adruḳ | uġur-ın bölmek adırtlamaḳ<-ı üz-e> yörügi <inçip> bekiz belgülüg uḳulur üç … |
| Abh.Sho. 1029–1034 | … iŋ büdügi tėp讃者ögmek erser ḳaltı söz-lemiş üçün adı ködrülmiş-niŋ seçe yėg | adruḳ | edgü-ler-in edrem-ler-in anın adamış ol ögmek tėp munı üçünç üz-e vibakdi … |
| Abh.Sho. 1390–1398 | al-ın aldaġ-ın tıdar tudar-sız-lar adı ködrülmiş-niŋ adın yėg | adruḳ | edgü-ler-in edrem-ler-in tėp答 (tŋri) burḫan neçe içgerip tudmaḳ üz-e tınlġ … |
| Abh.Sho. 1567 | adruḳ | adruḳ uġur-ın bölmek adırtlamaḳ erür. | |
| Abh.Sho. 1567 | adruḳ | adruḳ | uġur-ın bölmek adırtlamaḳ erür. |
| Abh.Sho. 1597–1600 | yėg | adruḳ | tėp yörüg’ol munda (neŋ) yindem bilge bilig-niŋ yumdaru adı bolur ermez ab … |
| Abh.Sho. 1601 | neŋ alḳu bilge bilig-ler-niŋ barça-nıŋ adı bolur ermez üçün yėg | adruḳ | tėp. |
| Abh.Sho. 1636–1638 | … ügerü uḳmaḳ-lar-ḳa bu tıldaġ-ın alḳu köŋül-teki nom-lar-ta bilge bilig yėg | adruḳ | üçün. |
| Abh.Sho. 1645 | bu yörüg-te bilge bilig-niŋ iş-i seçe yėg | adruḳ | üçün. |
| Abh.Sho. 1664–1667 | bolmaz üçün anıŋ yėg | adruḳ | iş-i anın bu söz-lemiş bolur aḳıġ-sız bilge bilig erklig-niŋ ulatı anıŋ tė … |
| Abh.Sho. 1833–1834 | yörüg tėptėmiş-i erser uḳıdur bilgülük ad -ḳanġu-larıġ yėg | adruḳ | üz-e uḳıdmış üçün adḳanġuġ anın ada -mış ol yėg yörüglüg tėp. |
| Abh.Sho. 1840 | nirvan ikigü birle bolur üçün anın bolur yėg | adruḳ | . |
| Abh.Sho. 1842 | köŋül sevmiş üçün nirvan-ıġ nirvan yėg | adruḳ | erür. |
| Abh.Sho. 1934–1938 | … iş-i inçip ol inyanaparasdan erür yėg yörüg-ler tėptėmiş-i erser ḳaltı yėg | adruḳ | yėg soġançıġ tėp yörüg’ol bir yörüg-te tuduldurġalır üçün ol üküş telim yö … |
| Abh.Sho. 1949 | evdip ol şasdr-taḳı yėg | adruḳ | yėg soġançıġ ujik -lerig yörüg-ler-ig. |
| Abh.Sho. 2038 | alḳu niz-vanı-lar-ıġ tarġardaçı yėg | adruḳ | al aldaġ. |
| Abh.Sho. 2041 | 論日ḳaltı nomuġ adırtlamaḳ-ta adın öŋi yoḳ erür yėg | adruḳ | al aldaġ. |
| Abh.Sho. 2050–2051 | … niz-vanı tarġardaçı erser yindem erür nom adırtlamaḳ munda taş öŋi yoḳ yėg | adruḳ | al aldaġ tėp. |
| Abh.Sho. 2091–2000 | … nom adırtlamaḳ-ta öŋi odġuraḳ yoḳ adın alḳu niz-vanı-larıġ tarġardaçı yėg | adruḳ | al aldaġ tėp iki padak -lar büdün ulatı kėnki padak-taḳı bu tıldaġ-ın tėgü … |
| Abh.Sho. 2224–2225 | … r saŋgit ḳılmış yörüg-ler sav-lar vinay-taḳı ulatı sudur-taḳı ol bolur yėg | adruḳ | . |
| Abh.Sho. 2292 | birle yan-a yėg | adruḳ | yėvigi-niŋ tizigi-niŋ adı bolur abidarim tėp. |
| Abh.Sho. 2322 | abidarim erür üçün sudur-nuŋ | adruḳ-ı | anın tayaḳ büder tėp. |
| Abh.Sho. 2326–2327 | … -lemiş-iŋiz yme ök tanuḳ büdmez yene inyanaparasdan-ta ulatı-lar sudur-nuŋ | adruḳ-ı | ermez ne üçün tėptėser. |
| Abh.Sho. 2359 | tayanıŋlar sudur -nuŋ | adruḳ-ıŋa | tėp. |
| Abh.Sho. 2440 | bu yme ök tek erür sudur-nuŋ | adruḳ-ı | tėp. |
| Abh.Sho. 2441–2444 | birök söz-leser siz sudur-nuŋ | adruḳ-ı | ermez tėp inçip iki ygrmi bölük sav-ta bėrmiş nom-lar-ta tudulmaz birök an … |
| Abh.Sho. 3046–3048 | … i öçmek-ler-tin問 öŋdün söz-leti erti ḳaltı nomuġ adırtlamaḳ-ta öŋi yoḳ yėg | adruḳ | al aldaġ tarġardaçı alḳu niz-vanı-larıġ tėp虚空非擇 kök ḳalıḳ bilmetin öçmek-n … |
| Abh.Sho. 3059 | törtünç | adruḳ | . |
| Abh.Sho. 3311–3313 | bu oḳ inçip erür bilge bilig-niŋ | adruḳ-ı | öŋin öŋin aŋayu böler adırtlayur üçün tört türlüg tüz-ün-ler kėrtü-sin bil … |
| Abh.Sho. 3885–3892 | ḳarımaḳ iglemek ölmek-te ulatı ada tuda-lıġ | adruḳ-lar | üz-e kizlel -miş yıġılmış ḳurulmış kevilmiş üçün anın adı bolmış ol yükmek … |
Aynı gövdeden maddeler
“adruk” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).