Abh sözlüğü · madde
arhant isim
Tanım
- Arhat, ermiş: Budist yolun sonuna varıp tutkulardan kurtulmuş, bir daha doğmayacak olan kişi: “arhant ḳutın bulur” arhatlık mertebesine erer; “şaripudrė arḫant” arhat Śāriputra; “arhant kutıntın arıtı taymaz” arhatlıktan hiç düşmez; “arġant toyunuġ ölürtümüz erser” arhat bir keşişi öldürdüysek. Tanıklar: MaitAbhTövbe
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): arhant — yalın hâliyle 61 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- arhant 36 (Mait, ShoR) · arḫant 25 (Abh, ShoR, TT, Sek)
- arhantka 3 (Mait) · arḫantḳa 1 (Abh)
- arhantlarka 2 (Mait) · arḫantlarḳa 2 (U, ShoR)
- arhantnıŋ 2 (Mait) · arḫantnıŋ 2 (Abh, ShoR)
- arḫantlar 2 (ShoR) · arhantlar 1 (Mait)
- arḫantıġ 2 (ShoR) · arhantıg 1 (Mait)
- arḫnt 2 (Abh, Sukh) · arhnt 1 (Mait)
Çekimli biçimler (20):
Bağlamlar
Bütün geçişler (25) →Abh Abhidharma (Shogaito)
25 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Abh.Sho. 904 | şaripudrė | arḫant-nıŋ | yaḳın-ında tileti küsedi ev-tin barḳ-tın üŋeli. |
| Abh.Sho. 905–906 | şaripudrė | arḫant | körüp iki asankė kalp<-taḳı-sın> bu kişi-niŋ bilip yoḳ-ın ev-tin barḳ -tın … |
| Abh.Sho. 919 | ayaġ-ḳa tegimlig modgalayanė | arḫant | körüp ol ölmiş anası-nıŋ. |
| Abh.Sho. 2013–2015 | … adaġ bolmaz以先傅聞aşnu (öŋre) ödüt eşidmek üz-e bu abidarim erür kadyanapudrė | arḫant | yaradmış tėp. |
| Abh.Sho. 2017 | azu çınkėrtü mü bu kadyanapudrė | arḫant | yaradmış ol. |
| Abh.Sho. 2020 | birök erür erser kadyanapudrė | arḫant | yaradmış azu munı kentü öz-i mü yaradmış ol. |
| Abh.Sho. 2106–2107 | … kişi nomlamış ḳaltı inyanaparasdan şasdr-ıġ ayaġ-ḳa tegimlig kadyanapudrė | arḫant | yaradmış erür. |
| Abh.Sho. 2108–2109 | … egimlig vasumidrė baḫşı yaradmış erür 識身足論vidyanakayapt şasdr-ıġ dėvaşarmė | arḫant | yaradmış erür. |
| Abh.Sho. 2110–2111 | darmasikandapat şasdr-ıġ ayaġ-ḳa tegimlig mḫamodgalayanė | arḫant | yaradmış erür又ujik-in -te yaŋluḳ-sıġ turur. |
| Abh.Sho. 2112–2115 | … aripudrė erür tėp/tėmiş pradniyapdipat şasdr-ıġ ayaġ-ḳa tegimlig kadyayanė | arḫant | erür又ujik-inde maḫa-modgala -yanė arḫant yaradmış erür yme/tėmiş界身足論tadu-k … |
| Abh.Sho. 2112–2115 | … sdr-ıġ ayaġ-ḳa tegimlig kadyayanė arḫant erür又ujik-inde maḫa-modgala -yanė | arḫant | yaradmış erür yme/tėmiş界身足論tadu-kaypat şasdr-ıġ ayaġ-ḳa tegimlig vasumidrė … |
| Abh.Sho. 2112–2115 | … şasdr-ıġ ayaġ-ḳa tegimlig vasumidrė baḫşı yaradmış erür又ujik -inde <purnė> | arḫant | yaradmiş yme tėp/tėmiş :: |
| Abh.Sho. 2116–2122 | 集異門足論 saŋida-piryayipat şasdr-ıġ ayaġ-ḳa tegimlig şaripudrė | arḫant | yaradmış erür又ujikinde maḫa-koşdilė arḫant yaradmış erür yme/tėmiş ⟦Abh.Sh … |
| Abh.Sho. 2116–2122 | … r-ıġ ayaġ-ḳa tegimlig şaripudrė arḫant yaradmış erür又ujikinde maḫa-koşdilė | arḫant | yaradmış erür yme/tėmiş Abh.Sho. 2118. nedegin munda söz-leyür siz-ler a … |
| Abh.Sho. 2194–2195 | köŋül-te öŋi nom-larıġ ulatı söz-leyür ertmiş kelmedük ödüg taplayur bolur | arḫnt | ḳudın-tın taymaḳ tėp. |
| Abh.Sho. 2210–2216 | … nom -ı ermez bolmış teg所言對法ne yme söz-leser siz abidarim erür kadyanapudrė | arḫant | yaradmış tŋri burḫan yrlıḳamış ermez tėp bu yme ök erür tŋri burḫan yrlıḳa … |
| Abh.Sho. 2217–2221 | bu sudur-uġ şaripudrė | arḫant | nomlamaḳ üz-e adı ködrülmiş-ke taplaġuluḳ tapırḳanġuluḳ bolmaḳ-ındın yme ö … |
| Abh.Sho. 2237–2239 | bu sudur-uġ şaripudrė | arḫant | evdip yıġıp adın sudur-lar-ta üklidip bir-ig üklidip iki-ig ulatı üklidip … |
| Abh.Sho. 2256–2262 | ḳaltı saŋgita<-pariyay> sudur-uġ şaripudrė | arḫant | nomladuḳ-ta üzlünçü-te adı ködrülmiş öge tapla -yu söz-ledi edgü ay 々 々 se … |
| Abh.Sho. 2302–2303 | arḫant-lar-nıŋ | ḳudın-tın taymaḳ-ta ulatı-lar-ı ḳarşı tanuḳ-luḳ-ı üz-e anın tüzü tükel tay … | |
| Abh.Sho. 2446–2449 | … ı ol söz-legüçi madark-nıŋ yörüginde tudulur abidarim如大迦葉言 ḳaltı mḫakaşipė | arḫant | söz-lemiş ol. |
| Abh.Sho. 2462–2463 | mḫakaşipė | arḫant-ḳa | anda tek tegimlig erti söz-legeli bu abidarim-ıġ ne kergek erti ikileyü sö … |
| Abh.Sho. 2527–2528 | … ın baḫşı-lar söz-leser siz -ler eşidmiş üçün bu abidarim erür kadyanapudrė | arḫant | taradmış anın kėrdgünmez biz tėp bu yörügüŋüz-ler andaġ ermez. |
| Abh.Sho. 2569 | tegmek-te ulatı köŋül-te öŋi nom-larıġ | arḫant-lar-nıŋ | ḳud -ındın taymaḳ-ta ulatı-larıġ. |
| Abh.Sho. 3843–3845 | ḳaltı | arḫant-lar-nıŋ | köz erklig-i biligi bir uçluġ-ın bir öŋde bolmış ödte adın adḳanġu-larıġ a … |