aş- fiil

53 geçiş 19 biçim 9 eser Abh KB ShoR Mait BK T ŞU KT Anlam haritasında göster

Tanım

Aşmak, geçmek (dağ, geçit, çöl): “ḳayu art aşar” kimi geçit aşar; “ḳara ḳum aşmış” Kara Kum’u aşmış; “altun yışıġ aşa keltimiz” Altın Yış’ı aşıp geldik; “kögmen aşa ḳırḳız yėriŋe tegi süledimiz” Kögmen’i aşarak Kırgız yurduna dek sefer ettik. Tanıklar: BK T ŞU KB
Üstün gelmek, geride bırakmak: “ertmişin aşmışın alḳu tüzünler ḳuvraġında” bütün soylular topluluğunu geçmiş, aşmış olduğunu; “aşdaçı” aşan, üstün olan.

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı (sözcük başı): aş- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Çekimli biçimler (19):

aşup 231 aşa 22 aşmışın 6 aşar 5 aşmaḳ 5 aşdaçı 4 aştı 4 aşġalı 4 aşıp 4 aşayın 3 aşmaz 3 aşmış 3 aşdımız 2 aşġu 2 aşdaçısı 1 aşdım 1 aşmaḳı 1 aşmaḳın 1 aşġuluḳ 1

Mai.Tek.027.17–21	… ytrı burkan birle tuġarlar yėme kayu toyın dıntar sıŋarka tarka yėrde ėnip	aşup	anapana / arka ... -ları ... ol
Mai.Tek.052.28–35	… imlig maytrı burka nüstün / / arka / yėti yigirminç üç edgü kılınçların	aşġalı	toyın kuvragnıŋ edgülüg iş ködüg--lerin bütürgeli ü(çün) sansız üküş muŋad …
Mai.Tek.082.04–07	kim kayu tınlıg kişi et-özinte erken yoḳ (kurug ir)t birt	aşıp	üstep üdsüz kolusuz tartıp isip irt birt kolsarlar..
Mai.Tek.084.34–40	yoḳ ... mün kadag sözleserler.. b(u mün) kadaġag	aşıp	üstep sözleserler.. kim yėme toyı nşmnanç baçag olurmış tınl- -ıglarıg çhş …