İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

erig isim

Tanım

  1. Öğüt; hep “öt erig”: “üküş eḍgü yarlıġ tümen öt erig” pek çok iyi buyruk, binlerce öğüt; “teginmek öt erig tıltaġınta” öğütle eğitme sebebiyle. Tanıklar: ShoR2KB2
  2. (Abhidharma çevirisinde) uygun zaman, fırsat; “öd erig”: “ḳayu sözlemiş nomluġ ödi erigi yėg adruḳ bolmaduḳ” söylenmiş öğretinin zamanı, fırsatı üstün olmadı; “öd erig bėrip ödleteçi” zaman fırsat verip vakit tayin eden. Tanıklar: Abh3
  3. (Budist metinlerde) eğilim (?): “töz yıltız kılınç eriglerin utġuratı körür erti” kök, eylem ve eğilimlerini kesin olarak görürdü. Tanıklar: Mait

Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →

KB ve yazıtlardaki “erig” biçiminin çoğu er ‘adam’ adının belirtme durumudur (“iki erig sançdı”, “sınadı erig”).

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: orta. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): erig — yalın hâliyle 67 kez

Çekimli biçimler (9):

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

9 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.004.13–14 kutrultaçı tınlıglarnıŋ köŋül kögüz töz yıltız kılınç erig--lerin utġuratı körür erti..
Mai.Tek.004.26–29 … nç) ... biligsiz muyata / / / küvenç (ters kö)rüm kögüzlüg tınlıg(lar) ... erigin b(arıġın) ... (utġuraḳ)
Mai.Tek.067.30–35 biz yine al(ku) (er)iglerin ötlerin almadın ... kılıḳımıznı tüke(l) ... et-öz az ... - / z.. antran .. …
Mai.Tek.088.25–37 ölüŋler katag / / / ... ... - / r öt eriginte ... ... ölümlüg ... - / / ler kamış alaçuḳ ... / sıra kılıŋlar (üdte) erig …
Mai.Tek.088.25–37 … inte ... ... ölümlüg ... - / / ler kamış alaçuḳ ... / sıra kılıŋlar (üdte) erigde sımtag ... -maḳ ajunlug ... ... kılur ... nomlamış ... üç mıŋ ulug mıŋ yėr …
Mai.Tek.103.27–36 neçe bu altı kat taŋri yėrinte erigme teŋriler ... teŋri katunları tünin künin teŋri meŋi--siŋe esürüp yoḳsuz üd …
1a-11–16 neçe bu altı ḳat tŋri yėrinte erigme tŋriler tŋri ḳatunları tünün künün tŋri meŋisiŋe eşürüp yoḳsuz öd ertürürl …
5. Blatt fehlt … … -urlar … … … külçire … … … tapa k- … … muna bu- … … yimişlik- te titsida erigme tirilip yıġ[ılıp] tŋri m[eŋisin] meŋileyürler .. meniŋ yana aġlaḳ-ta aġlaḳ …
Mai.T-11.14a.06–08 üni sawı ḳılınçı erigi sewiglig bolur .. titrüm teriŋ yiti sikiz bilge biliglig bolur ..

Aynı gövdeden maddeler

“erig” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).