Mait sözlüğü · madde
et isim
Tanım
- Et: “kişi ḳılḳı kirtüç etiŋni yigey” insanların huyu gerçekten etini yiyecek (seni çekiştirecek); “teŋizni yėse sizler andın yaş et” denizden taze et yiyesiniz diye; “etin ḳanın satar” etini kanını satar; “et yėdeçi ḳan içdeçi” et yiyen, kan içen; “küç küsün et kan üstelü ökliyü turdı” güç kuvvet, et kan artıp çoğaldı. Tanıklar: KPMaitTövbeKuTKB
- “et öz” beden (KB’de sık): “et özke bulun bolma” bedene tutsak olma; “erdem eti tınçıdı” erdemin bedeni sustu. Tanıklar: KB2DLT
Yazıtlardaki ėti (ėt- ‘düzenlemek’) ėt- fiiline taşındı.
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): et — yalın hâliyle 193 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- et 192 (EÇS, KB, Mait, DK) · ėt 1 (U)
Çekimli biçimler (11):
Bağlamlar
Bütün geçişler (15) →Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)
15 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Mai.Tek.012.36–42 | … yarsınçıg otun karımaḳ sen kim tugmışta berü altm(ış) yaşka tegi küç küsün | et | kan üstelü ökliyü turdı.. |
| Mai.Tek.061.07–10 | ol emgekke süŋü--kümüzke tegi | etimiz | yinimiz yarılur yırtılur örtenür yalar tolp et-özümüzdi kan yiriŋ söl ... … |
| Mai.Tek.062.12–13 | ol antag tırŋaḳın kentü et-özümüzteki.. | etimizni | yini--mizni üzüp iskep yėyür-biz.. |
| Mai.Tek.065.05–09 | … erdi begimiz.. antag oḳ erdi kaŋımız.. saŋram sanlıg seŋik tültin töşekin | etimizke | yinimizke tegürü töşen--timiz.. |
| Mai.Tek.071.01–04 | … arın kızartmış kızıl ba(kır) (suv-) -suşup içerler kayusı / - ... -rinteki | etlerin | yi- ... iş / / / p yėyüler |
| Mai.Tek.074.49–55 | kim olarnaŋ ara | et | yumġaḳ et-özlügler.. temir tumşuḳluglar karġalar kuzġunlar örtlüg yalınlıg … |
| Mai.Tek.074.49–55 | … t-özlügler.. temir tumşuḳluglar karġalar kuzġunlar örtlüg yalınlıg et-özin | et | yumġaḳ et-özlüglerig soḳa talmayu yėyürler erser.. olar öŋre ajun--ta koyu … |
| Mai.Tek.074.56–58 | yarlıḳançsız köŋülin erüş üküş koşun kozıg isig özlerinte adırdı--lar | etlerin | kanların yėdiler.. |
| Mai.Tek.074.62 | tamudın ozup kurtulup amtı bu | et | yumġaḳ et-özlüg / / 10 ? 107 / üç otuzunç ülüş on p(a)(ar) kiçig tumalard … |
| Mai.Tek.078.18–24 | munta tuġup örtin yalını nyörgenmiş ulug bedük | et | kötkiler osuglug et-özl(e-) -rimiz erür. vijir tumşuḳlug karġa kuzġun kara … |
| Mai.Tek.078.18–24 | … rür. vijir tumşuḳlug karġa kuzġun karaḳuş teglükenler kelip buza butarlayu | etimizni | yinimizni üzüp iskep tançu tançu yėyürler.. |
| Mai.Tek.083.32–36 | … rüp / / - ... ... (y)ėrlerde arıgl(arda) ... yayarlar.. yitti kıl(ıçların) | (etlerin) | bıçarlar uşarlar / / - ... |
| Mai.Tek.085.01–07 | … 385 390 409 415 514⟧ / bėş otuzunç ülüş bir yigirmi p(a)t(a)r osuglug ulug | et | yumġaḳ belgülüg bolur.. anta yėme tört sıŋardın--kı kuşlar keyikleri (buzu … |
| Mai.Tek.110.16–20 | … m(unta) tuġup temir- -(li)g tıŋa(k--) -ların közümüzni oyup yėyür-b(iz) öz | etimizni | iskep üzüp tilimiz--ni bıçıp yėyür-biz ... |
| Mai.T-11.7a.06–13 | körüp tolp | [et] | ’özin sud at[lıġ aş-] ça uluġ bedük///ınıp olarḳa üleyürçe saḳınur ti- ... … |