İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

yıġ- fiil

88 geçiş 33 biçim 10 eser KuTKBAbhMaitAHDLTShoRO Anlam haritasında göster

Tanım

Bu maddenin tanımı henüz yazılmadı. Aşağıdaki bağlamlar sözcüğün derlemdeki kullanımını gösterir.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): yıġ- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • yıġmış 3 (Abh, KuT) · yıgmış 1 (Mait)
  • yıgdımız 1 (Mait) · yıġdımız 1 (KuT)

Çekimli biçimler (33):

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

34 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 26/44b3 77 körmez mü sen anlarnı kim ayıldı olarḳa: yıġıŋlar eligleriŋizni hem aḍaḳın ḳılıŋlar namaznı hem bėriŋler zekatnı ḳaçan bitil …
Ku. T. 26/51a2 … içinde fermanlanmaz meger özüŋge hariş ḳılġıl müʾminlerni bolġay kim taŋrı yıġsa anlarnıŋ ḳatıġlıḳını tandılar ol taŋrı ḳatıġraḳ ḳınlıġdın ḳatıġraḳ ḳızġutl …
Ku. T. 26/57a1 … r anıŋ içiŋe eger sıŋardın tur[ma]salar sizdin kemişmeseler sizke ėlleşmek yıġmasalar eliglerini tutuŋ olarnı öldrüŋ olarnı ḳayu yerde kim bulsa siz olarnı bu ö …
Ku. T. 26/96a2 … iziŋ birle eger bolsa kafirlerḳa [ülüş] ayurlar: egirtmedimiz mü siziŋ üze yıġmadımız mu sizni müʾminlerdin taŋrı hükm ḳılur siziŋ ara ḳopmaḳ küninde hem ḳılmaz …
Ku. T. 27/25b1 … ŋ niʿmetini siziŋ üze ançada oġradı boḍun kim sunsalar sizlerke eliglerini yıġdı eliglerini sizdin ḳorḳuŋlar taŋrıdın taŋrı üze köŋül ursun müʾminler
Ku. T. 28/6b2–3 111 aydılar: yıġḳıl anı hem ḳadaşını ıḍġıl kendler içinde tėrdeçiler
Ku. T. 28/33b1 … iş olar üskinde tevrat içinde incil içinde fermanlar olarḳa eḍgülükni taḳı yıġar olarnı yawuz işdin helal ḳılur olarḳa arıġlarnı haram ḳılur olar üze arıġs …
Ku. T. 28/41b1 … unıttılar erse anı kim pend bėrildiler anıŋ birle ḳutġardımız anlarnı kim yıġarlar yawuzluḳdın tuttumız anlarnı kim küç ėttiler ḳatıġḳın birle anıŋ birle kim …
Ku. T. 28/80a2 30 ançada al ḳılur saŋa anlar kim tandılar yıġsalar sėni azu öldürseler sėni azu çıḳarsalar sėni al ḳılurlar al yanutı bėrür t …
Ku. T. 28/82a3 34 nė ol olarḳa meger ḳınamız olarnı olar yüz ewrerler / yıġarlar aġırlıġ mezgitdin ermezler anıŋ dostları ermez anıŋ dostları meger saḳnuḳl …
Ku. T. 29/25a1 … bilgelerdin taġda yatġanlardın yėyürler boḍunnuŋ mallarını batıl birle hem yıġarlar taŋrı yolındın anlar kim kömerler altunnı kümişni hezine ėtmezler anı taŋr …
Ku. T. 29/39a3 54 yıġmadı olarnı kim pezirlense olardın hezineleri meger kim olar tandılar taŋrı hem …
Ku. T. 29/47a1 … üzlügler iki yüzlüg uraġutlar amarıları amarıdın fermanlayurlar ėsizlikdin yıġarlar eḍgülükdin hem ḳısarlar eliglerini unıttılar taŋrını ḳoḍtı olarnı iki yüzl …
Ku. T. 29/51a1 … nler müʾmin uraġutlar amarıları amarınıŋ dostları fermanlayurlar eḍgülükni yıġarlar yawuz işdin aḍaḳın ḳılurlar namaznı bėrürler zekatnı boyun sunurlar taŋrı …
Ku. T. 30/29a1–2 70 aydılar: yıġmadımız mu sėni ajun--luġlardın
Ku. T. 30/79a1 90 her-ayine taŋrı buyrur dad bėrmek eḍgülükin bėrmek yaġuḳluḳ iḍisiŋe yıġar çalpaḳ işdin yawuz işdin artuḳluḳ ḳılmaḳ[dın] pend bėrür sizlerke bolġay k …
Ku. T. 31/40a3 16 yıġmasun sėni andın ol kim bitmez aŋar uḍtı ten tilekiŋe helak bolsa sen
Ku. T. 31/66a2 92 aydı: ey harun nė yıġdı sėni ançada körüŋ oların kim ḳıştılar
Ku. T. 33/16a1 … adis bütünlükin ol emgetür erdi yalavaçnı uwtanur erdi sizdin taŋrı ḳodmas yıġmaz çın sözdin ḳaçan tilese siz olardın tonlardın tileŋ olardın hicab arḳasınd …
Ku. T. 33/46b2 28 Iḍmadımız sėni meger yıġġan barça kişilerni müjdeçi hem ḳorḳutġuçı ançası bar üküş kişiler bilmezler
Ku. T. 33/49a2 … ydılar anlar kim boynaġuluḳ ḳıldılar anlarḳa kim küçsüz tutuldılar: biz mü yıġdımız sizlerni köni yoldın kelmişde kiḍin sizlerke kendü erür siz yazuḳluġlar
Ku. T. 33/64b1 2 nė kim açsa taŋrı boḍunḳa rahmetdin hiç yıġḳan yoḳ anı yana anı kim yıġsa hiç ıḍġan yoḳ anı anda kiḍin ol ʿaziz bütün işl …
Ku. T. 33/64b1 2 nė kim açsa taŋrı boḍunḳa rahmetdin hiç yıġḳan yoḳ anı yana anı kim yıġsa hiç ıḍġan yoḳ anı anda kiḍin ol ʿaziz bütün işlig turur
Ku. T. 34/62a2–3 39 bu biziŋ ʿatamız turur niʿmet bėrgil minnet ḳılġıl azu yıġḳıl hisab yoḳ
Ku. T. 34/73a3 75 aydı taŋrı: ey iblis nė yıġdı sėni secde ḳılmaḳdın ol kim törüttüm menim ḳudretim birle tekebbür[luḳ] mu …
Ku. T. 36/52b3 37 olar yime anlar yıġarlar anlarnı yoldın sėznürler olar könülmişler
Ku. T. 36/63a3 62 yıġmasun sizni yek ol sizke düşman turur belgülüg
Ku. T. 37/40a3 … ḳıldı sizke taŋrı ġanimetler üküş alur sizler anı terkletti siziŋ üçün bu yıġdı boḍunnuŋ eliglerini sizdin bolsun üçün belgü müʾminlerḳa köndürmek üçün si …
Ku. T. 37/42b2 24 ol taŋrı kim yıġdı eliglerini sizdin eliglerini olardın mekke ortasında anda kiḍin elig bėrdi …
Ku. T. 37/43b1 25 anlar kim tandılar yıġdılar sizni mescid-i haramdın ḳoyuŋızlarnı teweŋizlerni yıġmış erdiler tegmekdin …
Ku. T. 37/43b1 … ar kim tandılar yıġdılar sizni mescid-i haramdın ḳoyuŋızlarnı teweŋizlerni yıġmış erdiler tegmekdin orunlarıŋa ve eger bolmasa müʾmin erenler müʾmine uraġut …
Ku. T. 37/70b2 8 körgü hem pend ḳamuġ yıġıġlı ḳulḳa
Ku. T. 38/17a3 … ndü saraylarındın ilk ḳopmaḳḳa sėzinmediŋiz kim çıḳġaylar tėp sėzindi olar yıġıġlı olarnı[ŋ] hisarları taŋrıdın keldi olarḳa iḍi ḳını andın kim saḳınmadılar …
Ku. T. 38/21a3 … tezginmek baylar ara sizdin nė kim keldürse sizke yalavaç tutuŋ anı nė kim yıġsa sizke andın yıġılıŋlar ḳorḳuŋlar taŋrıda ol taŋrı ḳatıġ ḳınlıġ turur

Aynı gövdeden maddeler

“yıg” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).