Tanım
- Aşmak, geçmek (dağ, geçit, çöl): “ḳayu art aşar” kimi geçit aşar; “ḳara ḳum aşmış” Kara Kum’u aşmış; “altun yışıġ aşa keltimiz” Altın Yış’ı aşıp geldik; “kögmen aşa ḳırḳız yėriŋe tegi süledimiz” Kögmen’i aşarak Kırgız yurduna dek sefer ettik. Tanıklar: BKTŞUKB
- Üstün gelmek, geride bırakmak: “ertmişin aşmışın alḳu tüzünler ḳuvraġında” bütün soylular topluluğunu geçmiş, aşmış olduğunu; “aşdaçı” aşan, üstün olan.
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): aş- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)
Çekimli biçimler (19):
Bağlamlar
Bütün geçişler (7) →KB Kutadgu Bilig
7 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 1480 | esenin tirilgil üküş yıl yaşa / sewinçin awınçın üküş il | aşa | |
| KB 1735 | ḳayu art | aşar | kör ögüzler keçer / ḳayu yir ḳazar suw ḳuḍuġda içer |
| KB 1958 | apa oġlanı barça | aştı | beḍük / bilig birle boldı kör öḍrüm keḍ ök |
| KB 5808 | kişi | aştı | mundaġ ḳalur eḍgülük / ol atı ajunda kalır meŋülük |
| KB 5810 | kişi aslıŋa kör ḳılınçı tanuḳ / ḳılınçı ne erse kör | aştı | ol oḳ |
| KB 5829 | turu keldi terkin kör ögdülmişe / yunup taŋ namaz ḳıldı tattı | aşa | |
| KB 6399 | kerek bilge bolġıl kerek miŋ yaşa / tutup bütrü ajun erejin | aşa |