KB sözlüğü · madde
erig isim
Tanım
- Öğüt; hep “öt erig”: “üküş eḍgü yarlıġ tümen öt erig” pek çok iyi buyruk, binlerce öğüt; “teginmek öt erig tıltaġınta” öğütle eğitme sebebiyle. Tanıklar: ShoR2KB2
- (Abhidharma çevirisinde) uygun zaman, fırsat; “öd erig”: “ḳayu sözlemiş nomluġ ödi erigi yėg adruḳ bolmaduḳ” söylenmiş öğretinin zamanı, fırsatı üstün olmadı; “öd erig bėrip ödleteçi” zaman fırsat verip vakit tayin eden. Tanıklar: Abh3
- (Budist metinlerde) eğilim (?): “töz yıltız kılınç eriglerin utġuratı körür erti” kök, eylem ve eğilimlerini kesin olarak görürdü. Tanıklar: Mait
Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
KB ve yazıtlardaki “erig” biçiminin çoğu er ‘adam’ adının belirtme durumudur (“iki erig sançdı”, “sınadı erig”).
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: orta. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): erig — yalın hâliyle 67 kez
Çekimli biçimler (9):
Bağlamlar
Bütün geçişler (44) →KB Kutadgu Bilig
44 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 593 | eşitti bu söz kör sewindi ilig / tilek teg bululdı sınadı | erig | |
| KB 619 | ḳamuġ türlüg işke sınadı ilig / tilek teg tükel buldı tapnur | erig | |
| KB 764 | bir ança yorıdı sınadı ilig / ḳamuġdın tükel buldı bulmış | erig | |
| KB 1447 | negü tir eşitgil ölügli tirig / ölürde birip bardı öt saw | erig | |
| KB 1466 | mini kör meniŋdin kötür öt | erig | / ökünme yarın sen bu kün sen tirig |
| KB 1548 | … MIŞIN AYUR / / bu ay toldı yasın keçürdi ilig / oḳıp oġlınḳa birdi öt saw | erig | |
| KB 1613 | yana bir kün oldrup muŋadtı ilig / ayur ay diriġa yitürdüm | erig | |
| KB 1839 | uḳuşsuz ölüg ol uḳuşluġ tirig / uḳuş munça teŋlig aḍırtlar | erig | |
| KB 2284 | yüreksiz kişiler çerig artatur / çerig artasa er | erig | artatur |
| KB 2328 | titimlig kerek hem topulsa çerig / yitilik kerek keḍ ḳomıtsa | erig | |
| KB 2365 | uzatma işiŋ sen çerig tir toḳış / üle neŋ | erig | ög toḳış at oḳış |
| KB 2374 | ınanur | erig | ḳılġıl öŋdün kiḍin / oŋuŋdın soluŋdın bir ança aḍın |
| KB 2388 | ḳalı ḳaçsa sindin yaġı turmasa / | erig | yetgü tutġu bulun tutmasa |
| KB 2401 | erig | ögse elgin kör arslan tutar / atıġ ögse yügrür uçarıġ yeter | |
| KB 2478 | köŋül ḳoḍḳı tutsa bulur ḳut | erig | / küler yüz isig sözke tirlür tirig |
| KB 2545 | ötünse begiŋe bu tegme birig / aça aḍra birse kötürse | erig | |
| KB 2617 | taḳı yaḳşı aymış bilig birgüçi / közi suḳḳa öt saw | erig | birgüçi |
| KB 3369 | kişike tusulġu kerek bu tirig / tirig tutsa atın ḳopursa | erig | |
| KB 3413 | yaġı ol | erig | yatsa oḍġurġuçı / münin erdemin ilke bildürgüçi |
| KB 3642 | uḳuşluġ tise bolmaġay ol | erig | / et öz bulnı bolsa ay köŋli tirig |
| KB 3733 | üküş eḍgü yarlıġ tümen öt | erig | / maŋa yarlıḳamış ḳamuġ sözlerig |
| KB 3928 | bayat ḳullarıŋa tusul ay bügü / kişike tusulur | erig | er tigü |
| KB 3984 | negülük ḳoḍur sen bu eḍgülerig / nelük taplamaz sen bu öt saw | erig | |
| KB 4211 | ḳaşın tügmese ol bu iki yirig / bu can birle tüz tutġu uş bu | erig | |
| KB 4591 | üküş kördüm ilde beḍümiş | erig | / bulun ḳıldı boġzi töşendi yirig |
| KB 4790 | mini ol öḍürdi | erig | aşnu tilep / anın öz tiler boldı köŋlin ulap |
| KB 4845 | neçe kür kögüzlüg küwenür | erig | / ölüm yençti kögsin saçıttı közin |
| KB 4910 | negü tir eşit emdi köŋli tirig / saŋa yaḳşı sözlep birür öt | erig | |
| KB 4939 | maŋa tuşsu birsü bir öt saw | erig | / yana yansu ḳılsu ḳılur işlerig |
| KB 5094 | maŋa birgil emdi bu öt saw | erig | / meger eḍgülükke yetilgey elig |
| KB 5129 | ay eḍgü ḳılıḳlıġ bütün işi çın / maŋa öt | erig | bir baġırsaḳlıḳın |
| KB 5136 | meniŋdin nerek emdi öt saw | erig | / bu öḍlek öti tap saŋa ay tirig |
| KB 5212 | neçe kür kögüzlüg küwenür | erig | / ölüm yirke kömdi eşüdi yirig |
| KB 5406 | telim beg ḳaratı seniŋ teg | erig | / sini me uzun tutmaġay bu tirig |
| KB 5481 | ḳalı ḳolsa sen tutçı üsteŋ elig / er atnı sewindür öge bir | erig | |
| KB 5641 | körür erdi közler bu künlük yirig / tünerdi körümez ḳatında | erig | |
| KB 5689 | öḍ öḍlek yarutsa birip öt | erig | / köŋül ölmiş erse bolur tip tirig |
| KB 5861 | negü tir eşitgil toŋa alp | erig | / bilip sözlemiş kör bu öt saw erig |
| KB 5861 | negü tir eşitgil toŋa alp erig / bilip sözlemiş kör bu öt saw | erig | |
| KB 6081 | negü tir eşitgil bilig birgüçi / baġırsaḳ bu öt saw | erig | birgüçi |
Aynı gövdeden maddeler
“erig” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).