İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

aş- fiil

Tanım

  1. Aşmak, geçmek (dağ, geçit, çöl): “ḳayu art aşar” kimi geçit aşar; “ḳara ḳum aşmış” Kara Kum’u aşmış; “altun yışıġ aşa keltimiz” Altın Yış’ı aşıp geldik; “kögmen aşa ḳırḳız yėriŋe tegi süledimiz” Kögmen’i aşarak Kırgız yurduna dek sefer ettik. Tanıklar: BKTŞUKB
  2. Üstün gelmek, geride bırakmak: “ertmişin aşmışın alḳu tüzünler ḳuvraġında” bütün soylular topluluğunu geçmiş, aşmış olduğunu; “aşdaçı” aşan, üstün olan.

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): aş- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Çekimli biçimler (19):

KT Kül Tigin Yazıtı

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KT D 18 … r(ı)ġ(a)ru : t(e)m(i)r ḳ(a)p(ı)gḳa : t(e)gi : sül(e)d(i)m(i)z : kögm(e)n : (a)şa : ḳı[ırḳ(ı)z : yir(i)ŋe : t(e)gi : sül(e)d(i)m(i)z] ḳ(a)m(a)ġı : beş ot(u) …
KT D 21 y(a)na : bert(i)m(i)z : (i)lg(e)rü : ḳ(a)d(ı)rḳ(a)n : yış(ı)g : (a)şa : bod(u)n(u)g : (a)nça ḳoonturt(u)m(ı)z : (a)nca itd(i)m(i)z : ḳuur(ı)ġ(a) …