İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

aş- fiil

Tanım

  1. Aşmak, geçmek (dağ, geçit, çöl): “ḳayu art aşar” kimi geçit aşar; “ḳara ḳum aşmış” Kara Kum’u aşmış; “altun yışıġ aşa keltimiz” Altın Yış’ı aşıp geldik; “kögmen aşa ḳırḳız yėriŋe tegi süledimiz” Kögmen’i aşarak Kırgız yurduna dek sefer ettik. Tanıklar: BKTŞUKB
  2. Üstün gelmek, geride bırakmak: “ertmişin aşmışın alḳu tüzünler ḳuvraġında” bütün soylular topluluğunu geçmiş, aşmış olduğunu; “aşdaçı” aşan, üstün olan.

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): aş- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Çekimli biçimler (19):

BK Bilge Kagan Yazıtı

3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
BK D 16 … ḳuurıġ(a)ru : t(e)m(i)r ḳ(a)p(ı)gḳa : t(e)gi : sül(e)d(i)m(i)z : kögm(e)n (a)şa : kıırḳ(ı)z : yėr(i)ŋe : t(e)gi : sü[l(e)d(i)m(i)z] : ḳ(a)m(a)ġı beş ot(u) …
BK D 17 … (ü)ş[d(ü)m(i)z y(a)na / bert(i)m(i)z : ėlg(e)rü] ḳ(a)dırḳ(a)n : yı[ş(ı)g : (a)şa] : bod[(u)n(u)g (a)nça : ḳont(u)r[t(u)m(ı)z : (a)nça ėtd(i)m(i)z]
BK D 27 ol yılḳa : turg(i)ş : t(a)pa : (a)ltun yış(ı)g : [(a)ş]a : (e)rt(i)ş : üg(ü)z(ü)g: k(e)çe : yorı[d(ı)m :