Derlem sözlüğü · madde
bars isim
Tanım
- Pars, kaplan: “esnegen bars men, ḳamuş ara başım” esneyen parsım, başım sazlık arasında; “bars irbiz böri ulatı ḳadır yavlaḳ keyikler” kaplan, pars, kurt gibi azgın, kötü hayvanlar; “ḳadır bars tutmış bolsar” azgın bir kaplan tutmuş olsa. Tanıklar: IBMaitShoR
- On iki hayvanlı takvimde kaplan yılı: “bars yılḳa” kaplan yılında. Tanıklar: ŞU
- (Köktürk yazıtlarında) unvan parçası: “bars beg erti” Bars Beg idi. Tanıklar: KTBK
Bu maddenin anlamları farklı dönemlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): bars — yalın hâliyle 13 kez
Çekimli biçimler (2):
Bağlamlar
Bütün geçişler (15) →IB Irk Bitig
4 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| IB 10 | (ė)sn(ė)g(ė)n | b(a)rs | m(ė)n. k(a)muş ara b(a)ş(ı)m. (a)nt(a)g (a)lp / m(ė)n, (ė)rd(ė)mlig m(ė)n. |
| IB 31 | b(a)rs | kėyik (ė)ŋkė m(ė)ŋkė b(a)rmiş. (ė)ŋin m(ė)ŋin bulmiş. / bulup(a)n uyasıŋ(a … | |
| IB 49 | b(a)rs | kėyik (ė)ŋl(ė)yü m(ė)ŋl(ė)yü b(a)rmiş. ortu yėrdė (a)m- / g(a)ka sookuşmiş … | |
| IB 65 | b(a)rs | yıl (ė)kinti (a)y bėş yig(i)rmikė t(a)ygünt(a)n m(a)nıs-t(a)nt(a)kı kiç(i) … |
Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)
4 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Mai.Tek.033.16–18 | kaltı bir oḳşaġu biliglig işilerniŋ amraḳ oġulkıyasın kadır | bars | tutmış bolsar.. |
| Mai.Tek.033.19–22 | ol işiler sigiriyü tegip | bars | agzınta kençkiyesin suçulu alsar balıg başlıg kanlıg yinlig kençkiyesin ıḳ … |
| Mai.Tek.033.23–28 | … ada taḳı yėgrek ayagka tegimlig maytrı bodis(a)v(a)t nizvanılıg yek--lerig | barslarıg | buu altızmış kamag bėş ajun tınlıglarag seve amrayu küçlüg yarlıḳançuçı bi … |
| 2a-21 | … ur erser . . antada taḳı yėgrek ayaġḳa tegimlig maitri bodi-swt nizwaniliġ | barslarḳa | buu altızmış ḳamaġ bėş ajun tınlġlarıġ sewe amrayu küçlüg yrlıḳançuçı bili … |
Sek Sekiz Yükmek
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Jut.Sek.T-1.95 (IIc) | bars | küntün ḳızıl saġızġan taġdın ḳra yılan altı ḳav yaraşmazı | |
| Jut.Sek.T-1.116 (Ib) | ḳanta yorısar | bars | irbis böri ulatı yavlaḳ tınlıġlar alḳu |
ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Sho.Rosia 3.2.2.V/9 | bars | irbiz böride u[latı] /// [qadır yavlaq keyikler] ///[üçün] qalqaŋ tutar él … | |
| Sho.Rosia 7.2 /60–87 | … [yadınurmn kşanti] bêrü y(a)r(l)ıḳ (a)z-un êrinçkemiş tsuyurḳamış üçün 虎種 | [bars | /// 四種] 清淨 tört törlüg arınmaḳ-larıġ 住於戒 turup çḫ[şapt pratimokş-ta 受持 /// … |
KT Kül Tigin Yazıtı
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KT D 20 | … )z : bolm(a)zun : tėy(i)n : (a)z / bod(u)n(u)g : it(i)p : y(a)r[(a)t(ı)p ] | b(a)rs | b(e)g : (e)rti : |
BK Bilge Kagan Yazıtı
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| BK D 17 | … z : ḳ(a)lm(a)zun : / [tėy](i)n [(a)z bod(u)n(u)g ėt(i)p : y(a)r](a)t(ı)p [ | b(a)rs | / b(e)g] (e)rti : |
ŞU Şine Usu Yazıtı
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| ŞU D 7 | tarduş tölis bodunḳa bėrtim ançıp | bars | yılḳa çıḳ tapa yondim ėkint[i] ay tört yėgirmike kemde / D 8: toḳıdım ol y … |