Derlem sözlüğü · madde
kiḍin
Tanım
Bu maddenin tanımı henüz yazılmadı. Aşağıdaki bağlamlar sözcüğün derlemdeki kullanımını gösterir.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): kiḍin — yalın hâliyle 146 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- kiḍin 137 (KuT, KB, AH) · kidin 7 (TT, KuT, ŞU, Mait) · kid’in 2 (Sek)
Çekimli biçimler (8):
Bağlamlar
Bütün geçişler (154) →KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası
99 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Ku. T. 25/11b2 | … oḳ keçti anda öŋdin yalavaçlar eger ölse azu öldürülse yanġay erdiŋiz [mü] | kiḍinleriŋiz | üze kim kim yansa iki ökçesi üze hiç ziyan ḳılmaġay taŋrıḳa nerse her-ayin … |
| Ku. T. 28/27b1 | … nıḳa öwkelig bolup ḳaḍġuluġ aydı: nėme yawuz ḫalife bolduŋuzlar maŋa mėnde | kidin | ėwdüŋüzlermü iḍiŋiz yarlıḳıŋa attı tahtalarnı tuttı ḳadaşınıŋ başını süḍre … |
| Ku. T. 30/82a3 | … utmaŋlar andlarıŋıznı köŋül kiri siziŋ ara tayar bir aḍaḳ anıŋ bekümişinde | kiḍin | tatar sizler ėsizlikni anın kim yandıŋız taŋrı yolındın sizke uluġḳın |
| Ku. T. 33/69a2 | … r bulıtnı sürdimiz anı ölmiş ėl tapa tirgüzür-miz anıŋ birle yerni ölmişde | kiḍin | mundaġuḳ ḫalḳnıŋ tirilmeki |
| Ku. T. 36/27b1–2 | 41 kim öç sürse zulm tegmişde | kiḍin | bu ögür yoḳ olar üze hiç yol |
KB Kutadgu Bilig
41 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 8 | aya bir birikmez saŋa bir aḍın / ḳamuġ aşnuda sen sen öŋdün | kiḍin | |
| KB 1277 | meniŋde | kiḍin | sen negü ḳılġuŋı / ayayın eşitgil uḳulmış teŋi |
| KB 2374 | ınanur erig ḳılġıl öŋdün | kiḍin | / oŋuŋdın soluŋdın bir ança aḍın |
| KB 3617 | çıġay bay ikigün ölümde | kiḍin | / yana tüz bolurlar ḳara yir ḳatın |
| KB 5294 | ay ḳaznaḳ uruġlı ajun begleri / özüŋde | kiḍin | koḍma ḳaznaḳ yorı |
AH Atebetü’l-Hakâyık
6 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| AH 113–116 | biliglig kişi kör bilür iş öḍin bilip iter işni ökünmez | kiḍin | ḳamuġ türlüg işte biligsiz oŋı ökünç ol aŋar yoḳ oŋ anda aḍın |
| AH 285–288 | … uluġluḳ taparu elig sunduḳuŋ tavar asġı ne ol barur sen yalıŋ ḳalur munda | kiḍin | sėpėd sanduḳuŋ |
| AH 357–360 | uḳup sözle sözni ivip sözleme sözüŋ kizle | kiḍin | başıŋ kizleme miŋ er dostuŋ erse üküş körmegil bir er duşman erse anı azla … |
| AH 369–372 | ne iş utru kelse aŋa keḍ baḳın ol işniŋ öŋini soŋını saḳın sevinç erse | kiḍin | köŋül tut aŋa ökünç erse andın ozaraḳ saḳın |
| AH 389–392 | ḳanı ‘ahd ėmanėt ḳanı eḍkülüg | kiḍin | künde ḫayr iş me kötrülgülüg başı bardı ḫayrnıŋ soŋı barġusı öŋi keldi şėr … |
ŞU Şine Usu Yazıtı
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| ŞU D 3 | … m kelürtim bişinç ay udu kelti sekiz oġuz loḳuz tatar ḳalmatı kelti seleŋe | kidin | yılun ḳol birdin sıŋar şıp başıŋa tegi çerig ėtdim |
| ŞU D 9 | … ç ayḳa tegi (...) -ḳa() ötüken yış başı anta [ıs?] öŋüz başı anta ıduḳ baş | kidinte | yabaş toḳuş beltirinte anta yayladım örgin anta yaratıtdım çıt anta toḳıtd … |
TT TT I-X
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| T II Y 36. 12.-5–9 | toz topraḳ özin söndi . öŋdün | kidin | yėr öz tapıŋça [.] küntün taġ-tın balıḳ uluş kentü köŋlüŋçe . asra atıŋ yi … |
| T II Y 36.8.-141–143 | öŋdün küntün buluŋda ögrünç-lüg yėl yiltirdi . | kidin | taġtın buluŋda tŋri ḳapıġı açıltı . |
Sek Sekiz Yükmek
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Jut.Sek.T-1.85 (Ia) | yıŋaḳ | kid’in | yıŋaḳ ikidin sıŋar bulaŋ anta ulatı aşlḳ |
| Jut.Sek.T-1.291 (Ia) | taplasar anta itzün öŋtün | kid’in | yirdin birdin yirig |
Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Mai.Tek.095.02–06 | kidin | ot(ra-) -sınta turġu--ralım ... öt(ünür)-men bu s / / ug tıltaġınta üzüksü … |
DLT DLT’deki Türkçe parçalar
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| DLT I, 200 | Emdi udın oḍundı / | Kidin | telim ökündi / İl bolġalı ikendi / Andaġ erig kim utar |
Aynı gövdeden maddeler
“kidin” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).