İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

boş

126
geçiş
46,7
milyonda
2.612.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
10
eserde
110
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Irk Bitig1771,0
Huastuanift1987,2
Sekiz Yükmek2433,9
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)3138,5
Abhidharma (Shogaito)125,2
Uigurica I-IV6950,6
Uygurca tövbe duası (Zieme)13.311,3
Kutadgu Bilig795,2
Atebetü’l-Hakâyık1362,6
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi10342,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

IB D 0,00
Huast D 0,00
Sek D 0,33
Mait D 0,29
Abh D 0,00
U D 0,29
Tövbe —
KB D 0,43
AH D 0,00
EÇS D 0,82

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: boş) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

U 6 geçiş  ↔  KB 7 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: boş

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
irinçüde5510,2911,392,2478,9
bolalım51510,189,802,2359,9
bîsütûn65010,138,332,4458,1
bolayın52710,068,952,2353,1
kşanti53410,008,622,2350,6
azad4199,829,142,0043,6
tsuida339,5711,391,7347,4
bindirüp4499,557,771,9935,5
içi103349,486,323,1268,3
yazuḳda3139,479,271,7333,3
bolzun3678,996,911,7222,9
kemer41708,795,981,9725,4
atlara31408,535,841,7018,5
kûhı81.0037,864,422,7033,8
altı142.7507,323,773,4747,4
kalup49306,963,531,8312,3
baş36966,903,531,589,2
kişi39926,463,021,527,3
gibi74.6055,602,022,009,1
etdiler31.9885,542,011,303,9
biri42.8195,481,931,474,8
hakîr32.3015,341,801,243,2
oldu43.3615,231,671,373,8
gidüp32.6815,131,581,152,6
hemân43.8655,041,471,283,0
beş33.4564,781,220,991,6
olup1317.2814,611,011,825,2
on35.4774,130,550,550,4
deyü36.0074,000,420,440,2
edüp1123.9573,900,300,620,4
dahi613.1863,880,280,440,2
iki49.4173,780,190,240,1
üç37.1633,750,160,190,0
ammâ615.2293,680,080,130,0
var37.6463,660,070,080,0
üzre411.8893,45-0,15-0,220,0
bin412.2673,40-0,20-0,290,1
paşa39.4783,36-0,24-0,310,1
cümle621.1973,20-0,40-0,780,5
ile623.7693,04-0,57-1,181,1

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“boş” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (126) →
EÇS II 349b–350a … b-ı elîm çekerek katarları kar üzre çeküp cümle hayvânâtlar boş Kırkdilim dağın aşdılar. Ammâ cemî‘î bâr-ı sakîlli cebehâne …
EÇS VII 120a … aşağı bakmağa cür’et edemez, zîrâ kûh-ı Bî-sütûn gibi altı boş kayalardır.
EÇS IV 266b … p ös kes Mehemmed Beği iki yüz atlı çar aparabilmedik. Âhir boş gitmeyelim deyü karavula gelirken sizi geriden gördük. Ammâ …
EÇS VI 125b … cümlesine ricâ edüp asker-i İslâm'ın mecrûh olanların cümle boş atlarına bindirüp cümle koş kol yedekler olup cümle altı yü …
EÇS V 62b … lınız nice dönüp oradan buraya gelelim ve Özü kal‘asın nice boş koyalım. Görmez misin, hasımlarımız kapumuz dibindedir. İşi …
U II, T. II Y 42.-29–36 … ser emti alġu yazuġumuz bilinür-mn ökünür-mn tsuida yazuḳda boş bolayın
AH 137–140 ḫirėdlıġmu bolur tili boş kişi telim başnı yidi bu söz til boşı öçüktürme erni tilin …
EÇS VI 111b … izim imiş. Hamd-i Hudâ devletli vezîrin huzûr-ı şerîflerine boş gelmedik, ammâ devletli vezîr bu beş dâne şehîdlerimiz Seme …
EÇS VI 2a … savlet-i Âl-i Osmân'a tâkat getirmeyeceklerin bilüp kal‘ayı boş bırağup firâr etdiklerinde, içine yedi yüz aded asâkîr-i İs …
KB 2987 iki türlüg ol bu tapuġ ḳılġuçı / biri boş biri ḳul umınç tutġuçı