Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
2 Türkçe karşılık · 12 madde
beylik 1
- beglik isim OrhonUygurKarahanlıBeylik; hükümdarlık, yönetim
beylik etme 1
- begedmek UygurBeylik etme, üstünlük
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “beylik” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- arıġlıḳ isim UygurKarahanlıtemizlik arılık iffet bu beylik kutsaldır temizlik ister tanrı temizliği sever temizlik ister…
- beḍüklük isim Karahanlı…yüklük yücelik ululuk senindir büyüklük senindir tanrı için beylik ve büyüklük bozulmasın adının büyüklüğüyle başın göğe erişse…
- eḍgürek sıfat Karahanlı…k senin için daha iyi burada kalmak ise benim için daha iyi beylik pek iyidir töre daha da iyidir bilirseniz bu sizin için daha hayırlıdır iki topl…
- egin isim UygurKarahanlı…dü boğazım da doydu sırt bir giysi giyse iki yıl dayanır bu beylikle omuz kabartma omuzlarım çöktü doğrulamaz sağ omzundaki giysiyi açıp bu sıkıntı…
- eşilik sıfat Orhon…ık eş olacak kız hanımlığa layık kız çocukların cariye oldu beylik yaraşan erkek çocukların köle hanımlık kızların cariye oldu…
- iḍi isim OrhonUygurKarahanlı3. anlam: zarf pek çok olumsuzla hiç beylik pek iyidir töre daha da iyidir ötüken ormanından iyisi hiç yokmuş türk sir halkının yerinde hiç kimse yürümesin hi…
- çawlı isim Karahanlıkb’de bir unvan kuş adından türemiş beylik sanlarından kimi tigin beg kimi çavlı beg…
- buzul- fiil UygurKarahanlı…eltir işi hep bozulur zorbalıkla ülke eksilir dünya bozulur beylik bozulmasın ülkem bozulacak çürümez bozulmaz arı bozulan çürüyen…
- esür- fiil UygurKarahanlı2. anlam: …eçmek büyüklüğe mest olup kim kibirlenirse ey zarif kişi bu beylikle esrime tanrısal mutluluğa mest olup boş vakit geçirirler büyük sevince mutlulu…
- ewür- fiil UygurKarahanlı…n yüzünü çevirdi dönek dünya benden yüz çevirdi büyüklük bu beylik sana yüz çevirir onları bağışla yüz çevir sonra ondan yüz çevirdiler dinle yüzün…
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.