ShoR sözlüğü · madde
ḫan isim
Tanım
- Han, hükümdar, kral: “d(a)rmaruçi atlġ ilig ḫan erken” Dharmaruci adlı hükümdar iken; “upaşati ilig ḫannıŋ töpüsinte” Upoṣadha kralın başında; “béş yıŋaqlartaqı luu ḫanları” beş yöndeki ejderha kralları; “çakravart ḫanlarnıŋ törüsi” cihan hükümdarlarının töresi; “ULUĠ BUĠRA HAN ÖGDİSİN AYUR” Büyük Buğra Han’ın övgüsünü söyler; “tanġut ḫanı yupıladı” Tangut hanı …; “tamulı yılġılı erklig ḫan” cehennem ve hayvanlar âleminin hükümdarı (Yama); “alḳu niz-vanılarnıŋ ėligi ḫanı” bütün tutkuların kralı. Tanıklar: Mait2AbhUShoR2KBDLT
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): ḫan — yalın hâliyle 130 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- ḫan 119 (DK, Mait, U, Abh) · han 10 (EÇS, Man, KB, DK) · ḫ˅an 1 (KB)
- ḫanı 21 (DK, Abh, KB, ShoR) · hanı 8 (EÇS, Man)
- ḫanḳa 3 (Mait, Sek, Abh) · ḫanqa 1 (ShoR)
Çekimli biçimler (17):
Bağlamlar
Bütün geçişler (13) →ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)
13 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Sho.Rosia 2.2.6 .R /2 | béş yıŋaqlartaqı luu | ḫanları | : teŋrilig [luuluġ sekiz] [bö]lük quvraġ közünmez közünür : |
| Sho.Rosia 2.2.7.R/1 | ḫanları | teg : saqınu sözleyü yét[inçsiz] //// [ınça] qaltı vimalakrit külüg arıġ b … | |
| Sho.Rosia 3.1.4.R /9 | // bir üdün mn sagari luu | ḫanı | ordusınta taloy //san-lıġ q[uvraġ]qa [nom noml]ayur erdi [m] |
| Sho.Rosia 3.1.4.V/1–7 | … ltürüp] ///syz emgetdeçisiz qılġalı saqıntuqumta ötrü [ol üdün] sagari luu | ḫanınıŋ | qızı bir erdini monçuq [ançuladi]// kim anıŋ satıġı bo sap lokadatu atlġ y … |
| Sho.Rosia 3.2.1.V/5–6 | … ta] tuġarlar tép téser : eŋ’ilki qayu oronta tuġsar [örüg uz]atı edgü élke | ḫanqa | tuşar : |
| Sho.Rosia 3.3.1.V/2–3 | üç yégirmi [yéti kü]n ursar : luu | ḫanlarınıŋ | orduları qarşıları kentün açılıp erdini yinçü çeç qaş üner blgürer : |
| Sho.Rosia 6.1.2.2/9–19 | … ron-qa aġtınıp at-qa atl[anıp]// ///l’ry yaraġ-ları éyin 灌 | | | çakravart | ḫan-lar-nıŋ | törüs[i]/// ///ayançıŋlıġ 磨 yér-ke tireyü磨 yançıp 大 | | | artoqraq q[orqın … |
| Sho.Rosia 7.2 /147–150 | ’wtl[/// alḳu] ḳası ḳadaşı 発願得作 küsüş ötgil bulġalı ç(a)kra[vart | ḫanıġ | /// sen inçip] ögüŋin baġıl têp 謂 söz-ledi 有何 negü ḳılur [///sn amtı köŋül … |
| Sho.Rosia 7.2 /165 | 我是天人王 m(e)n erür mn t(e)ŋri-ler-niŋ [talŋuḳlarnıŋ êlig | ḫan | :: |
| Sho.Rosia 7.2 /277 | 為請賓客 [azu ///] küden êlig-lerig | ḫan-larıġ | uluġ buryuḳ-larıġ mu ötünyük sn têp [:: |
| Sho.Rosia 7.2 /306 | alḳu êlig | ḫanlar | yme ök turmaḳı üz-e monta [:: |
| Sho.Rosia 8.3 /7 | üstünki yég (eriklig çoġluġ) él | ḫan | bolmaḳ. |
| Sho.Rosia 8.3 /49 | aḳın-lar | ḫan-ı | 大 taloy-nuŋ 成 -sıŋa. |
Aynı gövdeden maddeler
“han” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).