Abh sözlüğü · madde
birle edat
Tanım
- İle, birlikte: “bayat atı birle sözüg başladım” söze Tanrı’nın adıyla başladım; “ölüŋler öwkeŋiz birle” öfkenizle ölün; “tirek yidleg birle elgimizni kavşurup” direk ve yıdlag (sunu) ile ellerimizi birleştirip; “kök ḳalıḳ birle ḳatılıp” gök boşlukla karışıp; “ḳız birle küreşme, ḳısraḳ birle yarışma” kızla güreşme, kısrakla yarışma; “tabġaç bodun birle tüzültüm” Çin halkıyla barıştım. Tanıklar: KTMaitShoRKuTKBDLT
- (Kuran çevirisinde) aracılık, sebep: “anıŋ birle” onunla, onun sayesinde; “yarlıġı birle” buyruğuyla. Tanıklar: KuT2KBAH
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): birle — yalın hâliyle 1.232 kez
Çekimli biçimler (1):
Bağlamlar
Bütün geçişler (159) →Abh Abhidharma (Shogaito)
159 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Abh.Sho. 106–108 | … ġ ḳılmaḳ adın-ḳa asıġ ḳılmaḳ-lıġ iş-ler-i tŋri burḫan-nıŋ yrlıḳamış yörügi | birle | teŋ tüz bir tek erür. |
| Abh.Sho. 166–167 | birök mundaġ yörser tŋri burḫan-ıġ ulatı şasdr-ıġ ögmek-niŋ yörügi | birle | ödrü birle yaradılur. |
| Abh.Sho. 366 | köŋül-i odġuraḳ inçip burḫan-lar-nıŋ | birle | bir tėk erür. |
| Abh.Sho. 587–588 | ḳaraŋġu bolur iki türlüg ḳaltı kkirlig | birle | yene kirsiz iki türlüg bilmemek -ler erür. |
| Abh.Sho. 656–658 | şiravak-lar | birle | adırılur azu yene taḳı yme bar mu adın edgü-ler-i şiravak-lar birle adırıl … |
| Abh.Sho. 700 | bu aḳıġsıj bėş yükmek yöründeki bolup kirlig | (birle | yene) kirsiz iki türlüg bilmemek-ler-ke. |
| Abh.Sho. 789–791 | alḳu uluġ kiçig niz-vanı-lar birle uzadı | birle | yaradılıp turġaşı (neŋ bu) biligsiz basud niz-vanı-lar bolmaz uġur-ı yıḳı … |
| Abh.Sho. 802 | anı üçün burḫan adı ködrülmiş-ler büdün umaḳ üz-e tarġarġalı ol kirlig | birle | yene kirsiz iki türlüg bilmemek-ler-ig. |
| Abh.Sho. 949–954 | … kel bililür erti şiravak-ta ulatı-lar -nıŋ bilge biligi-niŋ burḫan-lar-nıŋ | birle | < büdün > adırılur-ı negülük ol <işledip uḳıdġusı>. |
| Abh.Sho. 1095 | tavranmaḳ | birle | yaradılmış kim alḳu tınlġ-lar-ıġ. |
| Abh.Sho. 1437–1440 | … üçün çoġ-luġ yalın-lıġ ridi ḳut küsüş-te ulatı-lar niz-vanı-lar-nıŋ tıldaġ | birle | ḳarşı ermez. |
| Abh.Sho. 1630–1631 | tek arıġ bilge bilig ėyin yorıdaçı-lar-ı | birle | yumdaru bulmış ol abi -darim tėgüçi adıġ tėp. |
| Abh.Sho. 1734 | ulatı ėyin yorıdaçı-lar-ı | birle | tėp tėmiş-i erser. |
| Abh.Sho. 1840 | nirvan ikigü | birle | bolur üçün anın bolur yėg adruḳ. |
| Abh.Sho. 2052–2061 | … ġ taluy-ta tėp生死有其二 義sansar-nıŋ bar anda iki türlüg yörüg-ler-i uluġ taluy | birle | birikgülük aŋ’ilki teriŋi üz-e alp bolur bulġalı tüpin ikinti kėŋi üz-e al … |
| Abh.Sho. 2397–2406 | … yme ök ujik üz-e öŋi ermez uġrayu yörüg üz-e adırılmış üçün anı üçün sudur | birle | birikmez ḳayu tıldaġ-ın tėptėser alḳu sudur -lar-nıŋ yörüg töz-i bir ikint … |
| Abh.Sho. 2573–2574 | … gçe kėŋürü söz -lemedimiz kėn inçip kentü uḳġay siz-ler ḳarşı tanuḳ-luḳ-ın | birle | yene ḳarşı-sız tanuḳ yene edgü-ti saḳınmış-ıŋız-lar kergek. |
| Abh.Sho. 2718 | birök | birle | yaradılmış-ın tuda adamış ol aḳıġ-lıġ tėp tėser. |
| Abh.Sho. 2723 | yindem kirlig köŋül | (birle | tuġdaçı) bėş tudyaḳ tükmek -ler-niŋ ök adı bolup aḳıġ-lıġ tėp. |
| Abh.Sho. 2743–2744 | birle | yaradılıp uladı aḳıġ-ḳa adḳanġu uġuş bolup ėyin | |
| Abh.Sho. 2810 | alḳu adḳanġu-luḳ sav-lar-ta adḳaġ üz-e | birle | yaradılmaḳ üz-e adı bolur adḳanġuluḳ yapşınġuluḳ tėp. |
| Abh.Sho. 2906–2907 | bir tek erser niz-vanı-lar adın aḳıġ-lıġ nom-lar | birle | bir tek bir tayaḳ-lıġ bolmaḳ-ı erür. |
| Abh.Sho. 3024 | birle | yene üç ėdigsiz-ler yme ök erür üçün aḳıġ -sız. | |
| Abh.Sho. 3195 | kök ḳalıḳ-nıŋ yörügi | birle | . |
| Abh.Sho. 3249–3251 | baġ-tın öŋi üdrülmek baġ | birle | erür ḳarşı yörüglüg tėp問ḳayu-nuŋ adı bolur baġ çuġ tėptėser答niz -vanı-lar … |
| Abh.Sho. 3566–3567 | 雖二義neçe iki türlüg yörüg-ler üz-e tüz-ün yol | birle | birikser yme inçip bu bilip öçmek -niŋ yoḳ erür oḫşadı tıldaġ-ı. |
| Abh.Sho. 3643–3644 | köz erklig bilig | birle | adḳanu örgürmetin ḳuruġ -ın tüşürülür üçün ertmiş öd-ke adı bolur erdmek t … |
| Abh.Sho. 3694–3696 | bar bir kezig-te yindem bolup bir bilig bu kşan-taḳı köz bilig | birle | uġrayu adḳanu tükedmek üz-e öŋüg更有何 餘識ikileyü bar ḳayu adın bilig ertdükte … |
| Abh.Sho. 3893 | sėzinmiş üçün munı | birle | yamıraşġay tėp. |
| Abh.Sho. 4003 | 又問nedegin bolulr bilgeli munı munçulayu sav tayaḳ-ında ad yörüg | birle | . |
| Abh.Sho. 4016 | bu ad | birle | yörüglüg bolmaḳ üz-e bu ėdiglig-niŋ yörüginde tüzü sekiz ygrmi uġuş-lar bo … |
| Abh.Sho. 4028–4029 | yme ök tegimlig ermez söz-legüçi ad-nıŋ yörüg | birle | . |
| Abh.Sho. 4044–4047 | ol yörüg-nüŋ ad | birle | bolmaz üçün birle bolmaḳ-lıġ yörügi. |
| Abh.Sho. 4049 | birök yörüg -üg ad birle bolsar | birle | bolur tėp söz-legeli. |
| Abh.Sho. 4053–4055 | … tayaḳ-ı bolur tėp ödte tüşmiş-i-niŋ öd-tin öŋi üdrülmiş-i-niŋ bolmaz üçün | birle | bolmaḳ-lıġ yörügi tėp. |
| Abh.Sho. 4070–4071 | öŋ -tünki teg bular üçegü birök | birle | bolmaḳ üz-e bolsar uḳıdġalı. |
| Abh.Sho. 4371 | neçe inçip erür erser yme edgü biligsiz | birle | . |
| Abh.Sho. 4443 | adḳaġ üz-e | birle | yaradılmaḳ üz-e ikigü üz-e ėyin ükliyür üçün anın adamış ol tigirt-lig tėp … |
| Abh.Sho. 4452 | birök yükmek tigirt | birle | . |
| Abh.Sho. 4455 | birle | bolur tėptėser. |
Aynı gövdeden maddeler
“birle” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).