Abh sözlüğü · madde
eren isim
Tanım
- Erler, adamlar; yiğitler, kahramanlar (er’in topluluk biçimi): “ajunda ne yaŋlıġ eren toġdı kör” dünyada ne türlü yiğitler doğdu, bak; “ulşıp eren börleyü” erler kurt gibi uluşarak; “toḳuz eren sançdı” dokuz er mızrakladı; “bėş yüz eren kelti” beş yüz er geldi; “süŋekke yilig teg erenke bilig” bilgi insana kemikteki ilik gibidir; “erenlerke ülüş andın kim ḳazġandılar” erkeklere kazandıklarından pay (vardır). Tanıklar: KTBKKuTKBDLTAH
- (Budist metinlerde) seçkin kişiler: “sekiz yalındıḳ yėg üsdünki erenler” sekiz yüce soylu kişi (ārya-pudgala); “uluġ erenlig iki qırq lakşan” büyük insanın (mahāpuruṣa) otuz iki işareti. Tanıklar: AbhShoR
Bu maddenin anlamları farklı dönemlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): eren — yalın hâliyle 54 kez
Çekimli biçimler (13):
Bağlamlar
Bütün geçişler (5) →Abh Abhidharma (Shogaito)
5 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Abh.Sho. 46–52 | … tıldaġ-ıġ kergek-ledeçi-ler-ke kėŋürü uḳıdġalı sekiz yalındıḳ yėg üsdünki | er-en-ler-niŋ | ḳolulayu yorıġuluḳ al-ın aldaġ-ın anın ban-a uḳıdmış ol margapudgalakoş-uġ … |
| Abh.Sho. 1197–1203 | … tardıp taşġarıp umuġ ınaġ bolup ündürü yrlıḳadı tėp 釋日köni nom erser edgü | eren-ler-niŋ | nom-ı-nıŋ adı bolur köni nom tėp. |
| Abh.Sho. 3448–3451 | birök niz-vanı-lar-nıŋ tarıḳmaḳ-ı bolsar ol üküş az tüz-ün | er-en-ler-niŋ | ödrü bolur階降yėgi ḳodıḳı-sı niz-vanı-lar-nıŋ tarıḳmaḳ-ı teŋ tüz bolu tüküdm … |
| Abh.Sho. 3822–3823 | kėrdgünç ėyin yorıdaçı | er-en-ler-niŋ | tüz-ün yol-ı yügerü yorıduḳ-ta nom ėyin yorıdaçı er-en-ler-niŋ yüz-ün yol- … |
| Abh.Sho. 3822–3823 | … in yorıdaçı er-en-ler-niŋ tüz-ün yol-ı yügerü yorıduḳ-ta nom ėyin yorıdaçı | er-en-ler-niŋ | yüz-ün yol-ı yügerü bilmetin öçmek. |
Aynı gövdeden maddeler
“eren” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).