başla- fiil

102 geçiş 19 biçim 11 eser KB KuT ShoR BK Mait KT TT Sek Anlam haritasında göster

Tanım

Başlamak: “bayat atı birle sözüg başladım” Tanrı’nın adıyla söze başladım; “başladım taŋrı atı birle” Tanrı adıyla başladım; “öziŋe basut ḳılsa iş başlasa” kendine yardım edip işe başlarsa; “ayaḳ tirki başlasa” kadehler dolaşmaya başlarsa; “iş küdük timin başlamış” işe hemen başlamış. Tanıklar: Sek KuT KB2
Önderlik etmek, yönetmek; (-yu biçimiyle) başta olmak üzere, önderliğinde: “ḳalın satıġçılarıġ başlap” kalabalık tüccarlara önderlik edip; “tatabı bodun başlayu udar seŋün kelti” Tatabı halkı başta olmak üzere Udar Sengün geldi; “ḳaġanḳa başlayu baz ḳaġanıġ balbal tikmiş” babam kağana ilk balbal olarak Baz Kağan’ı dikmiş; “tözün maytrı başlayu” soylu Maitreya başta olmak üzere; “ḳu seŋün başadu” Ku Sengün önderliğinde. Tanıklar: KT BK2 Mait
(başlan- biçimiyle) yönelmek, bir yerden başlamak: “kün ortudın başlanıp” güneyden başlayıp; “uyġur tapa başlanıp” Uygurlara doğru yönelip. Tanıklar: Mait DLT

Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı (sözcük başı): başla- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Çekimli biçimler (19):

başladı 165 başladım 38 başlasa 16 başlayu 12 başlap 10 başlamış 5 başlanıp 5 başadu 2 baslayu 1 başladuḳta 1 başlamaḳ 1 başlamaḳı 1 başlamıştaḳı 1 başlataçı 1 başlayur 1 başlayuḳı 1 başlayġlıġın 1 başlaġu 1 başlaġıl 1

… I Y 36.1.⟧ altı ḳırḳ / saŋa [.] ton üze ton ketilti saŋa [.] özüŋe öŋ işin

başlaġıl

[.] aşnu -ḳına öŋi bu saw-ḳa köŋleme [.] amtı-ḳına turḳaru işingin türüŋ t …

“başla” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).