Mait sözlüğü · madde
eren isim
Tanım
- Erler, adamlar; yiğitler, kahramanlar (er’in topluluk biçimi): “ajunda ne yaŋlıġ eren toġdı kör” dünyada ne türlü yiğitler doğdu, bak; “ulşıp eren börleyü” erler kurt gibi uluşarak; “toḳuz eren sançdı” dokuz er mızrakladı; “bėş yüz eren kelti” beş yüz er geldi; “süŋekke yilig teg erenke bilig” bilgi insana kemikteki ilik gibidir; “erenlerke ülüş andın kim ḳazġandılar” erkeklere kazandıklarından pay (vardır). Tanıklar: KTBKKuTKBDLTAH
- (Budist metinlerde) seçkin kişiler: “sekiz yalındıḳ yėg üsdünki erenler” sekiz yüce soylu kişi (ārya-pudgala); “uluġ erenlig iki qırq lakşan” büyük insanın (mahāpuruṣa) otuz iki işareti. Tanıklar: AbhShoR
Bu maddenin anlamları farklı dönemlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): eren — yalın hâliyle 54 kez
Çekimli biçimler (13):
Bağlamlar
Bütün geçişler (7) →Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)
7 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Mai.Tek.031.01–04 | ol kayda tört | eren | işilerke kedgü tonaġu itig yaratag yivig tizig ed tavar üzüksüz e(gs)üksüz … |
| Mai.Tek.040.01–04 | … yıŋaḳtın oyun ır üni ėşitilür kök kalıḳdın hua çeçek yaġar teŋriler lular | eren | işiler ayap |
| Mai.Tek.084.20–29 | kim kayu | eren | ekeler siŋiller kızlar analar dıntar birle yavaz iş işlep yazınsar.. kim y … |
| Mai.Tek.107.18 | biz öŋre kişi ajunınta erken adın amraḳın amranmaḳ ogrınta | eren | savın işile(rke) ... işiler savın erenke / t- ... ... üçün adruḳ ad(ru)k t … |
| Mai.Tek.107.18 | … erken adın amraḳın amranmaḳ ogrınta eren savın işile(rke) ... işiler savın | erenke | / t- ... ... üçün adruḳ ad(ru)k tamu- ... ... bit / / / ıdar ... -tm / / - … |
| Mai.Tek.110.11–15 | … unta tuġup ... - / temirlig yigneler tolp ... -ta sançılur türlüg ... -lıg | eren | ... -(te)mirlig bergen (toḳı)rlar toŋ(layurlar) |
| Mai.Tek.111.16–28 | … ... (burkan) şazanınta köŋ(ül) ... artamış toyın şm(nanç) upası upasançlar | eren | ... yavlaḳ kılınç kıl- / / ? tsuy irinçüke ökünç (köŋülin) öritmediler |
Aynı gövdeden maddeler
“eren” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).