İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

aġar isim

Tanım

  1. Ağırlık, değer; saygınlık: “aġarı teŋinçe uluġluḳ bulur” değeri ölçüsünde büyüklük bulur; “kişi yalŋuḳta aġarı yoḳ” insanlar arasında (ondan) değerlisi yok. Tanıklar: SekKB
  2. Saygı; “uluġ aġar ayamaḳın” büyük saygı ve hürmetle; “aġar ayaġ ḳıl-” saygı göstermek: “adruḳ adruḳ aġar ayaġ ḳılurlar” türlü türlü saygı gösterirler. Tanıklar: Mait2
  3. Ağır, büyük (günah için): “ḳılmış aġar ayıġ ḳılınçımızni” işlediğimiz ağır kötü işleri. Tanıklar: Tövbe

Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →

KB’de “aġar” yazılışı aġ- (yükselmek) fiilinin geniş zamanı olarak da geçer.

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): aġar — yalın hâliyle 31 kez

Çekimli biçimler (1):

Sek Sekiz Yükmek

4 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Jut.Sek.T-1.30 (Ib) kişi yalŋuḳta aġarı yoḳ ol kim kişi tip titir yorügi çın
Jut.Sek.T-1.44 (Ib) tüşerler ertiŋü aġar emgek- -ke kirürler ol antaġ aġar yazuḳluġ
Jut.Sek.T-1.44 (Ib) tüşerler ertiŋü aġar emgek- -ke kirürler ol antaġ aġar yazuḳluġ
Jut.Sek.T-1.227 (Ib) aġar titir tuġduḳta kün talulamaz ödi tegdükte ötrü tuġar

Aynı gövdeden maddeler

“agar” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).