Sek sözlüğü · madde
ḫan isim
Tanım
- Han, hükümdar, kral: “d(a)rmaruçi atlġ ilig ḫan erken” Dharmaruci adlı hükümdar iken; “upaşati ilig ḫannıŋ töpüsinte” Upoṣadha kralın başında; “béş yıŋaqlartaqı luu ḫanları” beş yöndeki ejderha kralları; “çakravart ḫanlarnıŋ törüsi” cihan hükümdarlarının töresi; “ULUĠ BUĠRA HAN ÖGDİSİN AYUR” Büyük Buğra Han’ın övgüsünü söyler; “tanġut ḫanı yupıladı” Tangut hanı …; “tamulı yılġılı erklig ḫan” cehennem ve hayvanlar âleminin hükümdarı (Yama); “alḳu niz-vanılarnıŋ ėligi ḫanı” bütün tutkuların kralı. Tanıklar: Mait2AbhUShoR2KBDLT
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): ḫan — yalın hâliyle 130 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- ḫan 119 (DK, Mait, U, Abh) · han 10 (EÇS, Man, KB, DK) · ḫ˅an 1 (KB)
- ḫanı 21 (DK, Abh, KB, ShoR) · hanı 8 (EÇS, Man)
- ḫanḳa 3 (Mait, Sek, Abh) · ḫanqa 1 (ShoR)
Çekimli biçimler (17):
Bağlamlar
Bütün geçişler (6) →Sek Sekiz Yükmek
6 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Jut.Sek.T-1.18 (Ib) | ilke | ḫanḳa | begke işike irinür öpkileyür ḳut birmez igidmez |
| Jut.Sek.T-1.91 (Ia) | yorıġlı erklig | ḫan | suüsin başlaġuçı |
| Jut.Sek.T-1.94 (Ia) | topraḳ erkligi yir tŋri | ḫanı | soltun kök luu öŋdün aḳ |
| Jut.Sek.T-1.248 (Ib) | ḫanlar | tigme barça bodisvtlar titir tınlıġlar üçün asaġ tusu ḳılġalı | |
| Jut.Sek.T-1.249 (IIc) | et’öz tegşürüp kelirler ol iligler | ḫanlar | yme alḳuḳa yrlıḳançuçı |
| Jut.Sek.T-1.432 (Ib) | kntirlar asurilar talım ḳraḳuş | ḫanları | gantarviler maḫuruglar kişiler |
Aynı gövdeden maddeler
“han” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).