Tanım
- Birleşmek, bir araya gelmek: “aya bir, birikmez saŋa bir aḍın” ey tek (Tanrı), sana bir başkası eş olmaz; “iki neŋ birikse bir erde” iki şey bir kişide birleşirse; “ėki köŋül birikdi” iki gönül birleşti; “bu ḳaç neŋ birikse” bu birkaç şey bir araya gelirse. Tanıklar: TTKB2AH
- Uyuşmak, uygun düşmek: “sudur birle birikmez” sutrayla uyuşmaz; “azın azın birikmemeki” azar azar birleşmemesi; “birgerdmek birikdürmek” (ettirgen) birleştirme. Tanıklar: Abh3
Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): birik- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)
Çekimli biçimler (16):
Bağlamlar
Bütün geçişler (9) →KB Kutadgu Bilig
9 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 8 | aya bir | birikmez | saŋa bir aḍın / ḳamuġ aşnuda sen sen öŋdün kiḍin |
| KB 225 | bu iki | birikse | bolur er tükel / tükel er ajunuġ temam yir tükel |
| KB 343 | bu ḳaç neŋ | birikse | biregü üze / anıŋdın yırar ol ıḍuḳ ḳut teze |
| KB 862 | … LİG CEVABI AY TOLDIḲA / / ilig aydı körgil köni er özi / tili köŋli birle | biriker | sözi |
| KB 1664 | könilik uwut hem bu eḍgü ḳılınç / üçegün | birikse | bu buldı sewinç |
| KB 2419 | bu il baġı örki bu iki tüzer / bu iki | birikse | anı kim üzer |
| KB 4280 | ḳamuġḳa sewitmek tilese özüŋ / köŋül til | biriktür | süçig tut sözüŋ |
| KB 5312 | bu din dünya birle | birikmeki | sarp / ḳawuşmaz ikigün munı bilse tap |
| KB 5617 | iḍi yaḳşı sözler köŋül bulmış er / köŋül til | birikip | yaḳın bolmış er |