KB sözlüğü · madde
buşı isim
Tanım
- (Budist ve Maniheist metinlerde) sadaka, bağış, cömertlik (dāna): “nom buşı bėrür erti” öğreti armağanı veriyordu; “buyanlıg itip buşı bėrser” sevap işleyip sadaka verirse; “buşı paramid” cömertlik erdemi; “ḳorḳunçsuz buşı bėrgey” korkusuzluk armağanı verecek; “dintarka buşi bėreŋ” rahibe sadaka verin; “bu buşışın alıŋ” bu bağışı alın. Tanıklar: KİPMait2AbhMan
- (KB) öfke; öfkeli: “buşı bolsa yalŋuḳ biligsiz bolur” insan öfkelenirse bilgisizleşir; “iwek ḳurġu ḳılḳı ḳılınçı buşı” aceleci, … öfkeli huylu. Tanıklar: KB2
Bu maddenin anlamları farklı dönemlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): buşı — yalın hâliyle 59 kez
Çekimli biçimler (6):
Bağlamlar
Bütün geçişler (13) →KB Kutadgu Bilig
13 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 334 | buşı | bolsa yalŋuḳ biligsiz bolur / ḳalı öwke kelse uḳuşsuz ḳılur | |
| KB 342 | yana bir tili il | buşı | öwkelig / ulıtur kişig sökse açsa tilig |
| KB 850 | buşı | erse işte yime öwkelig / yawa erse borçı ya ḳıyġan elig | |
| KB 906 | aġır neŋ ḳamuġı aġır ḳılġuḳa / ḳılumaz bu işni biligsiz | buşı | |
| KB 1414 | buşı | bolma işte sen öwke yıġın / buşı bolsa begler buzar beglikin | |
| KB 1414 | buşı bolma işte sen öwke yıġın / | buşı | bolsa begler buzar beglikin |
| KB 1997 | iwek ḳurġu ḳılḳı ḳılınçı | buşı | / biligsizke belgü bolur bu işi |
| KB 2089 | boḍı ḳısġa yunçıġ ḳılınçı | buşı | / buşı ḳayda bolsa tütüşke başı |
| KB 2089 | boḍı ḳısġa yunçıġ ḳılınçı buşı / | buşı | ḳayda bolsa tütüşke başı |
| KB 2295 | isitür kişi köŋlin alçaḳ kişi / yıratur erenig tili il | buşı | |
| KB 4292 | buşı | birle bolma yime keḍ yaḳın / ḳalı buşsa buzġay yaḳınlıḳ ḫaḳın ḳal | |
| KB 5074 | ajunḳa elig bolmasun ol kişi / tili yalġan erse ḳılınçı | buşı | |
| KB 5216 | buşı | bolma işte sen öwke yıġın / ḳalı kelse öwkeŋ özüŋ ḳıl aġın |
Aynı gövdeden maddeler
“buşı” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).