Tanım
- Takılmak, (tuzağa) düşmek, tutulmak: “tuymatın tuzaḳḳa ilinmiş” farkına varmadan tuzağa düşmüş; “tuzaḳḳa ilinme” tuzağa düşme; “tuzaḳḳa ilnür elik” geyik tuzağa düşer; “bularnıŋ tilinge ilinme” onların diline takılma. Tanıklar: IBKB2
- Bağlanmak, tutunmak: “maŋa kim ilinse tutar men anı” bana kim tutunursa onu tutarım; “yayıġ ḳutḳa ilnip yaŋılma” gelip geçici kuta bağlanıp yanılma; “ertimlig meŋike ilinmişke” geçici zevke bağlanmış olana; “yėrdinçüteki kişiler ilinmiş amramış teg öz ḳadaşta” dünyadaki insanlar akrabalarına bağlanıp sevdikleri gibi; “tapdu maŋa ilindi” (DLT) hizmetle bana bağlandı. Tanıklar: AbhTTKB2DLT
KB ve AH’deki ilnip, ilnür (ünlü düşmeli) biçimler de bu maddede.
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): ilin- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)
Çekimli biçimler (10):
Bağlamlar
Bütün geçişler (9) →KB Kutadgu Bilig
9 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 664 | bu kün men me devlet ḳaraġu sanı / maŋa kim | ilinse | tutar men anı |
| KB 1726 | kümüşke | ilinmegli | yalŋuḳ bütün / tegir çın tükel bu ajunḳa ḳutun |
| KB 4245 | telim kördüm eḍgüg isiz iş üçün / yoḍuġḳa | ilindi | yoḳaḍtı küçün |
| KB 4397 | usa eḍgü tutġıl bularnı ḳadaş / bularnıŋ tilinge | ilinme | adaş |
| KB 4824 | bu dünya işi bek tuzaḳçı turur / tuzaḳḳa | ilinme | sini berkitür |
| KB 5115 | özüŋ yük yinitti bu dünya ḳoḍup / | ilindim | men emdi aġır yük yüḍüp |
| KB 6133 | yayıġ ḳutḳa | ilnip | yaŋılma yorıḳ / ınançsız turur ḳut kör ewrer ḳılıḳ |
| KB 6386 | bu kün biz | ilinmiş | tururmız muŋar / küḍezsün bayat bu beladin sıŋar |
| KB 6417 | neçe ölse bolmaz sini teg ölüg / özüŋ eḍgülerdin | ilindi | ülüg |
Aynı gövdeden maddeler
“ilin” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).