KT sözlüğü · madde
başla- fiil
Tanım
- Başlamak: “bayat atı birle sözüg başladım” Tanrı’nın adıyla söze başladım; “başladım taŋrı atı birle” Tanrı adıyla başladım; “öziŋe basut ḳılsa iş başlasa” kendine yardım edip işe başlarsa; “ayaḳ tirki başlasa” kadehler dolaşmaya başlarsa; “iş küdük timin başlamış” işe hemen başlamış. Tanıklar: SekKuTKB2
- Önderlik etmek, yönetmek; (-yu biçimiyle) başta olmak üzere, önderliğinde: “ḳalın satıġçılarıġ başlap” kalabalık tüccarlara önderlik edip; “tatabı bodun başlayu udar seŋün kelti” Tatabı halkı başta olmak üzere Udar Sengün geldi; “ḳaġanḳa başlayu baz ḳaġanıġ balbal tikmiş” babam kağana ilk balbal olarak Baz Kağan’ı dikmiş; “tözün maytrı başlayu” soylu Maitreya başta olmak üzere; “ḳu seŋün başadu” Ku Sengün önderliğinde. Tanıklar: KTBK2Mait
- (başlan- biçimiyle) yönelmek, bir yerden başlamak: “kün ortudın başlanıp” güneyden başlayıp; “uyġur tapa başlanıp” Uygurlara doğru yönelip. Tanıklar: MaitDLT
Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): başla- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)
Çekimli biçimler (19):
Bağlamlar
Bütün geçişler (4) →KT Kül Tigin Yazıtı
4 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KT D 16 | … g] törüg : ḳ(a)zġ(a)n(ı)p : uça : b(a)rm(ı)ş : ḳ(a)ŋ(ı)m : ḳ(a)ġ(a)nḳa : / | b(a)şl(a)yu | : b(a)z ḳ(a)ġ(a)n(ı)g : b(a)lb(a)l : tıḳm(i)ş : |
| KT D 25 | b(a)şl(a)yu | : ḳıırḳ(ı)z ḳ(a)ġ(a)n(ı)g : b(a)lb(a)l : tıḳd(i)m : | |
| KT K 8 | … y(a)zıŋa : oġ(u)zġ(a)ru : sü t(a)ş(ı)kd(ı)m(ı)z : kül t(i)ġ(ı)n : (e)b(i)g | b(a)şl(a)yu | : (a)ḳıt(tı)m(ı)z : |
| KT K 12 | yogçı : sıġ(ı)tçı : ḳııt(a)ń : t(a)t(a)bı : bod(u)n: | b(a)sl(a)yu | : ud(a)r s(e)ŋün : k(e)lti : t(a)bġ(a)ç : ḳ(a)ġ(a)nta : iş(i)yi : lıḳ(e)ŋ : … |
Aynı gövdeden maddeler
“başla” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).