İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

bu zamir

4.478 geçiş 29 biçim 22 eser KBAbhKuTMaitShoRSekAHU Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Bu (işaret zamiri ve sıfatı): “bu kün” bugün; “bu muntag bėş çöbik” bu böyle beş kötülük; “bularda birisi biriŋe yaġı” bunlardan biri öbürüne düşman; “bularıġ yime eḍgü tut” bunlara da iyi davran; “bularsız yime bolmaz iş” bunlarsız da iş olmaz; “bo nomuġ eşidip” bu öğretiyi işitip. Tanıklar: SekUTTKuTKB4AH
  2. Çekimli biçimleri: “munı” bunu; “muŋar” buna; “munda, munta” burada, bunda; “mundın” bundan: “munda burun” bundan önce; “munı teg” bunun gibi. Tanıklar: UKuTKB

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): bu — yalın hâliyle 44.978 kez

Çekimli biçimler (28):

AH Atebetü’l-Hakâyık

83 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
AH 3–4 senamu ayuġay sėza bu tilim unarça ayayın yarı bir maŋa
AH 17 ölügdin tirig hem tirigdin ölüg çıḳarur körür sen munı keḍ aŋa
AH 25–26 rėsuller örüŋ yüz bu ol yüzke köz ya olar ḳızıl eŋ bu eŋke meŋe
AH 27–28 anıŋ ögdisindin tatır bu tilim anıŋ mėdhı bolsa şėkėr şėhd aŋa
AH 29–30 bu kün tegsü mindin dürud ol yarın elig tuttaçımḳa egirse muŋa
AH 57–58 anıŋ baḫşişindin bulıt uvtanur bu sözni bütün çın tutar duşmanı
AH 63–64 yime mėcd mürüvvėt fütüvvėt uġan ‘ata' ḳıldı şahımḳa bu cümleni
AH 69–70 dad ispėhsalar beg üçün bu kitip çıḳardım ajunda atı ḳalsu tip
AH 121–124 … çre ḳanı ḫayr yidi bilig bilmegendin bir ança boḍun öz elgin but itip iḍim bu tidi
AH 137–140 ḫirėdlıġmu bolur tili boş kişi telim başnı yidi bu söz til boşı öçüktürme erni tilin bil bu til başıḳtursa bütmez büter oḳ ba …
AH 145–148 ne kim kelse erke tilindin kelür tilindin kim eḍgü kim isiz bolur eşit büt bu sözke ḳamuġ taŋda tėn turup tilke yüknüp tazarru‘ ḳılur
AH 161–164 köni söz ‘asėl teg bu yalġan basa basal yip açıtma aġız yi ‘asėl bu yalġan söz ig teg köni söz ş …
AH 161–164 … an basa basal yip açıtma aġız yi ‘asėl bu yalġan söz ig teg köni söz şifa‘ bu bir söz ozaḳı urulmış mėsėl
AH 173–176 … e me ınançlıġ iş erse yaḳın serip sinde razıŋ siŋip turmasa serermü işiŋde munı keḍ saḳın
AH 181–184 … ürmek neçe ḫasis neŋdin ötrü tip özüŋ küçe nelük malḳa munça köŋül bamaḳıŋ bu mal kelse erte barur baz kiçe
AH 193–196 bėḳasız erür bu ajun lėzzėti keçer yil keçer teg mėze müddėti yigit ḳoca bolur yaŋı eskirü …
AH 197–200 bu kün bar yarın yoḳ bu dünya neŋi meniŋ timişiŋ neŋ aḍınlar oŋı ḳamuġ tolġan irlür tükel eksiyür …
AH 209–212 … çıġḳa anun birin kelse rahat kelür rėnc onun aya ġam ḳatıġsız sürur umġuçı bu ajun ḳaçan ol umınçḳa orun
AH 217–220 bu ajun ma körmekke körklüg taşı vėlikin içinde tümen na-ḫoşı baḳıp taş bezek …
AH 257–260 bu boḍun talusı aḳı er turur aḳılıḳ şėrėf cah cėmal arturur sevilmek tileseŋ …
AH 289–292 … br iḍisi asil men tise ayayın men anıŋ cėvabın kese ata bir ana bir uyalar bu ḫalḳ tėfavütleri yoḳ öte irtese
AH 313–316 aya hırs idisi harislıḳ nerek ayu bir maŋa bu negüke kerek tar erse kiŋ erse bitildi ruzuŋ harislıḳ ḳılurmu munı eḍgürek
AH 317–320 köki körklüg erniŋ ḫuyı körklüg ol bu körklüg ḳılıḳḳa köŋül örklüg ol bir erdin bir erke tėfavüt telim vėlikin k …
AH 341–344 … ul ol ya bustan teg ol hilm kėrėm al gül ol yıḳıḳlıġḳa tirep kesüklüg ula bu itiglig erke azad öz ḳul ol
AH 361–364 neçe tetik erdin birer sehv kelür neçe pür hünėrlıġda bir ‘ayb bolur bu bir ‘aybdın ötrü başın kesgüçi ajunda tirilgü kişisiz ḳalur
AH 385–388 bu kün bu ajunda kişilik isiz ḳanı ḳança bardı kişilik isiz vėfa köli suġlup …
AH 393–396 … r bile ḳanı bir vėfalıġ bar erse tile sen artaḳ sen anın ajun artadı nelük bu ajunḳa ḳılur sen gile
AH 417–420 … itti yindip bulunmaz yıḍı halal yigli ḳanı körünmez boḍı halal kendü ḳayda bu kün ḳanı kim haramnı yiyürde haram tip yidi
AH 425–428 aya malḳa suḳ er yaḳin bil bu mal bu kün ḳaḍġu saḳınç yarın yük vėbal haram erse malıŋ ‘azab ol soŋı hisab ol ė …
AH 429–432 nelük malḳa munça suḳ ol bu özüŋ köŋülde ġamıŋ ol tiliŋde sözüŋ barur sen bu malıŋ yaġıŋḳa ḳalur uyaḍıp birürler sarınġu bözüŋ
AH 433–436 … ŋ ol mal aşındurduḳuŋ saŋa hasrėt ol tek tutup turduḳuŋ bu kün kendü süçüg bu tirmek saŋa açıġ bolġa yarın ḳoḍup barduḳuŋ
AH 441–444 hünėrlıġḳa ajun vėfasızraḳ ol hünėrsızḳa mundın cėfa azraḳ ol hünėr birle dėvlėt birikmekliki bulunmaz ḳamuġ ḳızda ol ḳızr …
AH 445–448 ne yazdı ajunḳa bu sahib hünėr negüke bu anı ulaşu ḳınar ḫasislerni kötrüp nėfisni çalıp azu ḳutsuz ajun ḳarıpmu mu …
AH 453–456 ajunḳa bu söküş mėlamėt nelik ḳazalar yorıtġan yaratġan mėlik ḳaza birle sançlur aḍa …
AH 469–472 ėdib ahmėd atım ėdėb pėnd sözüm sözüm munda ḳalur barur bu özüm kelür küz keçer yaz barur bu ‘umür tüketür ‘umürni bu …
AH 469–472 … ėdėb pėnd sözüm sözüm munda ḳalur barur bu özüm kelür küz keçer yaz barur bu ‘umür tüketür ‘umürni bu yazım küzüm
AH 473–476 anın uş çıḳardım bu türki kitib kerek ḳıl tap ey dost kerek ḳıl itib bitidim bu taŋsuḳ turaf s …
AH 477–480 anın uz erür bu kitab bir süzük talulap ketürdüm kemiştim çözük nėvadir süzük az bolur hėz …
AH 481–484 aya minde kiḍin keligli munı oḳısaŋ du‘ada unıtma mini saŋa hėdye ḳıldım bu taŋsuḳ sözüm maŋa hėdye ḳılsu du‘a tip sini
AH 485–488 … bu on tört bab içre sözi yaġan bolsa yüklüg özesinde zėr anıŋ tuşı bolġay bu söznüŋ azı