İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

artuḳraḳ zarf

Tanım

  1. Daha çok, daha fazla; pek: “artuḳraḳ ögrünçülüg” daha çok sevinçli; “arıtı bulmaz artuḳraḳ meŋig” daha fazla mutluluk hiç bulamaz; “artuġraġ uz arıtdaçı” pek iyi arıtan; “artoqraq ḳorqınç” pek korkunç. Tanıklar: U2ShoR2
  2. Daha üstün: “bir ögür ol artuḳraḳ bir ögürdin” bir topluluk öbüründen üstün (olur diye). Tanıklar: KuT

Bu maddenin anlamları farklı dönemlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): artuḳraḳ — yalın hâliyle 12 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • artuḳraḳ 11 (U, ShoR, Abh, KuT) · artukraḳ 1 (Mait)

Çekimli biçimler (2):

U Uigurica I-IV

12 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
U II, T. II Y. 52,1-9 bu savıġ ėşidip mkintrasini . . [il]ig artuḳraḳ . . . [ög]rünçülüg inçe tėpditi
U II, T. II Y. 52,2 – IX 57- 26 … jır-lıġ lurzi--si üze urmış-ta kilimbi yek ögsüz Alḳu ayıġ yavız yol-larıġ artuḳraḳ uz arıtdaçı . . . uşnisa viçai atlġ darnı. / alḳu burḫan-lar bodistv-lar ḫ …
U II, T. III M. 238-10 … i-ler ėligi-y-a anın bu usnis-a viçai atlġ darnı alḳu ayıġ yavız yol-larıġ artuġraġ uz-oġıḳu-ġa sarıt ḫılġu-ġa .. saḳınḳu-ġa .. pısrunḳun-ġa .. ökü-ke .. tapı …
U II, T. III M. 207.-67–73 … çı .. bosḳundaçı .. esidteçi bar erser .. ol orun-taḳı alḳu tınlġ--lar-nıŋ artuġraġ arıġ süzük bolmaġ-ı bolur
U II, T. III M. 207 b.-13–17 … üze tŋri--ler ėligi-y-a alḳu tınlġ-lar yme tamu-ta ulatı yavız yol-lar-tın artuġraġ osmaġ-ı ḫutrulmaġ-ı bolur..

ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)

6 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Sho.Rosia 2.2.10.V/2 bı bıçġu üze : aġuluġ oot üze artoqraq adaq[maqlıġ] emgeklerke tegmeyin :
Sho.Rosia 6.1.2.2/9–19 … vart ḫan-lar-nıŋ törüs[i]/// ///ayançıŋlıġ 磨 yér-ke tireyü磨 yançıp 大 | | | artoqraq q[orqınç]/// /// alqdaçı yoqatturdaçı 人道 ya(l)ŋuq aj-unı alp bulġuluq/// / …
Sho.Rosia 6.2.2.4/16–17 我今 ΟΟ men amtı körser adırt [-sar] //// ökündi ergey tép 極爲 ΟΟ artoq(ra)q seçe [mün qadaġ bolur] /// uçuz bolur :
Sho.Rosia 7.2 /171 arıtı bulmaz artuḳraḳ meŋig ::
Sho.Rosia 7.2 /242 artuḳraḳ barımlıġ ed-lig tavar[-lıġ /// ::

Abh Abhidharma (Shogaito)

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Abh.Sho. 2818–2819 … i-ler-ke içürtükde künçit yaġ-ın tört mḫabud-lar-ı ükligü-siŋe aşılġu-sıŋa artuḳraḳ ėyin udu bolmış teg tėp ::
Abh.Sho. 3062 tükel-lig ermeser bular tört artuḳraḳ uluġ erür.

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.093.08–16 … lurup / / / / ... ... - / m / - ... ... - / in birtem ... analı b- ... ... (artu)kraḳ sevinç ... -u ... ol bayaġut ... - / / kı taya siira ... - / kanmış ... -i …

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 30/80b2 … meki teg tutar sizler andlarıŋıznı köŋül kiri sizler ara bolsa bir ögür ol artuḳraḳ bir ögürdin sınar sizlerni taŋrı anıŋ birle belgürtür ol sizlerke ḳopmaḳ k …

Sukh Uigurische Sukhāvatīvyūha-Fragmente (Zieme)

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T II S-70–80 yiteŋ amita yaruḳı atımın işidser k[i]rtgünser [artuḳraḳ meŋilig uluş] -ta tuġar şaraputri-a ḳaltı mn [amita] burḫan -nıŋ saḳınu yė …

Tövbe Uygurca tövbe duası (Zieme)

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T II Y 40.4 [U 3116]-14–19 … çdeçi ḳad(a)r ḳaşl(ı)ġ tumlıġ bėş ptr / yüzlüg yavlaḳ yek içgekler-de taḳı artuḳraḳ tsuy irinçü ḳıltım(ı)z erser: amtı ol ḳılmış aġar ts-uy ayıġ ḳılınç(ı)m(ı) …