İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı Türkçesi · 7.–14. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

in isim

Tanım

  1. İn, mağara, barınak: “eger bulsalar sıġınġu yer azu inler azu kirgü yer” sığınacak bir yer ya da mağaralar ya da girecek bir delik bulsalar; “ḳayu iki ewlig ḳayu birke in” (yıldızlardan) kimi iki evli, kimine bir in; “özüm yul intin” (IB) kendimi inden … Tanıklar: IBKuTKB

ShoR, Mait ve U’daki -in, -inde, -inte biçimleri çoğunlukla Çince yazıdan ya da kırık yerden sonra kalan ek parçalarıdır.

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: orta. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): in — yalın hâliyle 31 kez

Çekimli biçimler (4):

ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)

13 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Sho.Rosia 6.2.2.1/9–11 人性根 yalŋuq-lar-nıŋ töz-leri erklig-leri /// -in böldeçi adırtladaçı kişi-ler 無有ΟΟ yoq [edgülüg yıldızı]/// ayıġ ögli-ler b …
Sho.Rosia 6.3.2 /35 … yıtdım] erti 滅熾然法 öçürüp örtedeçi küyür-deçi nomlarıġ 清淨超出 ar[ıġın süzök-] in ’ertmek ünmek üz-e 問如是道 nomlayur montaġ os[uġluġ nomuġ 宿命之] 業 öŋre aj-unda …
Sho.Rosia 8.3 /34 anı amtı az teginçe ky-e 言 bérelim ḳop süz -lük 信心 -in eşidz-ünler tıŋlaz-unlar ::
Sho.Rosia 8.3 /239–241 … tolmış yivig-lig {艹+廾} -lar yüz kalp 三 asanki-lar(-ta) 進 buyan-ları-nıŋ 力 -inde 一 bögü biliglig (burḫan-lar-nıŋ) ulsuz tüpsüz edgülüg sansız sanamış-sız e …
Sho.Rosia 8.3 /257–259 … tüş et’öz-leri üz-e 大悲心 -iŋe ıduḳ bolu yarlıḳap adın-lar-ḳa asıġ ḳılġu 欲 -in körü ḳanınçsız körkle 十 ḳatın 他受 -lük et’öz-lerig 化 ::

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

9 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.003.24–31 sekiz yigirmi ulug ... -in itilmiş kayların beltirler--in yarataglag yėr teŋrisiniŋ dıdımı pasaḳiŋe o …
Mai.Tek.021.05–06 men anı arıg çhşaptlıg ... -in itdim bėrdim..
Mai.Tek.040.09–12 sariti bodis(a)v(a)t ... - / glisin tonın itigin ... -in.. kar / / ... -rkı katun ... -ke brhmayu brm(an) şanki ... - / ėlig kanka …
Mai.Tek.092.19–22 … . bu irinç (yarlıg) - -lüg tözin b / - ... ... i osugl(ug) bir ... ... - / in ...
2b-20 … ün üze ayaġḳa tegimlig maitri [bodiswt ya]ruḳ yaltrıḳın . . . . . . . . . -in körüp süzük kön[gülin] . . . . . . . . . eŋite et’öz <in> kör- . . . . . . …

U Uigurica I-IV

3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
U II, T. II Y. 52,1- III 21-28 anta ötrü batra ḳatun yinçke bil . . [in] ulınıp tolḳanıp özün yumşaḳ oġlaġu adaḫın aḳuru aḳuru maŋın yorıyur
U II, T. III, M. 225.-12.-5 alḳu T. III M. 225. kiken-inte yılḳı ḳara kiken . . . [inte] ig kem sıḳıs taŋıs ada tuda . . . tolḳaḳ-lar -ınta .. adın-lar tı[n] . . . …
U II, T. II Y 42.-1–4 … . . . . . . . . ḫıltım erser emt[i] . . . . . . . . . . . . . . . . . . . -in boş bolayın

BK Bilge Kagan Yazıtı

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
BK K 12 … n : türük(ü)me : bod(u)n(u)ma : ḳ(a)zg(a)nu: bert(i)m : ėti / bert(i)m : [ ](i)n : buŋs(u)z : kelt(i)m :
BK K 13 üze : t(e)ŋri : (e)rkl(i)g [ ……………….t]ürn(e)n : uġ[……..... / ] (i)n [ b(e)gl](e)r(i)g : bod(u)n[(u)g] [y](e)m e : ıġ(i)d(i)ŋ : (e)mg(e)tm(e)ŋ …

KB Kutadgu Bilig

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 138 on iki ükek ol bularda aḍın / ḳayu iki ewlig ḳayu birke in
KB 6346 ḫarişlıḳ bile ol tapuġ başladı / kiçe taŋda bardı iş in işledi

Sukh Uigurische Sukhāvatīvyūha-Fragmente (Zieme)

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
tözün yiltiz : in yme tıdıġsız : tutuġsuz : ötgürü öyür ...
T II S-39–49 unıtmatın atayu tutsar ol tişi et’öz:in ḳodup ulatı burḫan ḳutın utun niz:vanı-lıġ üç aġu köŋülerin yarut[ay]ın [t …

ŞU Şine Usu Yazıtı

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
ŞU B 6 … , anta . [ya]na ... ı/i .... s m -de tuġın .. tılıg .... / s ḳabışıp m ... in bir otuzḳa ben .. o/u . k'r .... -miş ö/ür . [ü]ç o[tuz]ḳa anta sançdım ya …

IB Irk Bitig

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
IB 8 … ı)g yıl(a)n m(ė)N (a)ltun kurugs(a)k(ı)min kıl(ı)-çın k(ė)sip(ė)n özüm yul intin, b(a)ş(ı)mın yul (ė)bintin tir.

Huast Huastuanift

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T. II D. 178 VI.-1–7 … biz [totunçsuz] avutsuz soḳ yek üçün . [saḳınçın] sözin ḳılınçın . yme köz [in] körüp ḳulḳaḳın eşidip . [til]i[n] sözlep . elgin su[nu]p . adaḳın yorıp . …

TT TT I-X

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T III D 2604-144 … lim üküş tınlġ-lar [.] t///ḳ/ḳ//t . . . . . ozḳalıh [.] . . . . . . . k ///inte . . . . . . . . . . . . . . . . . ./ekii yėtii yükünçüg t////l . . . . . . …

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 29/41a1–3 57 eger bulsalar sıġınġu yer azu inler azu kirgü yer yanġatılar aŋar olar ėwer erdiler

DLT DLT’deki Türkçe parçalar

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
DLT I, 343 İn / Kendler üze çıḳtımız / Furḫan ewin yıḳtımız / Burḫan üze sıçtımız