İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yas

2 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
136
geçiş
50,4
milyonda
2
biçim
13
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Kül Tigin Yazıtı1509,2
Bilge Kagan Yazıtı1405,5
Irk Bitig32.313,0
Saddharmapuṇḍarīka Sūtra1561,8
Sekiz Yükmek51.084,8
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)3138,5
Manichaica I-III1485,7
TT I-X1392,5
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)198,2
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası9236,3
Kutadgu Bilig37502,9
Dede Korkut Kitabı11339,1
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi6225,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KT D 0,00
BK D 0,00
IB D 0,29
KİP D 0,00
Sek D 0,55
Mait D 0,29
Man D 0,00
TT D 0,00
ShoR D 0,00
KuT D 0,58
KB D 0,76
DK D 0,66
EÇS D 0,54

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yaş) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ḳor92010,8810,123,00113,2
ṭoldı6910,4110,692,4582,4
boğdan’ın51610,079,602,2358,3
ḳıyma51610,079,602,2358,3
ḳan914310,057,292,9873,7
burunsuz4229,708,822,0041,7
boğdan102759,646,493,1370,7
gözleri71959,446,482,6249,3
közde369,4410,281,7338,6
gözlerinden3139,379,161,7332,9
asıġ72229,326,292,6147,5
bolsu3309,217,951,7327,4
közi4949,156,721,9829,5
ḳılma3668,936,821,7222,5
tegse3728,886,691,7222,0
gölü31258,565,901,7018,7
tilese42128,565,551,9623,0
uzun64108,495,182,3831,5
tahtı86668,354,902,7339,0
ot31718,325,441,6916,8
turup31768,305,401,6916,7
ḳara54928,034,662,1522,7
şehrinde44237,874,551,9117,6
şehrine32907,854,681,6613,7
gördüm33827,574,281,6412,2
altında69437,513,982,2921,9
sizler34327,444,111,6311,5
eḍgü46877,323,851,8613,9
şehri265.6787,203,514,6579,5
sahrâyı36466,973,531,589,2
vilâyeti41.1786,643,071,7610,0
cem31.2146,192,621,455,9
kenârında31.3476,052,471,425,4
olan76.7715,051,361,614,7
içre45.3244,590,900,931,3
andan58.9484,170,470,620,5
yine37.3723,710,010,020,0
olup617.2813,50-0,22-0,400,1
üzre311.8893,03-0,68-1,040,8
edüp623.9573,03-0,69-1,491,6

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (136) →
EÇS III 79b âvöh / yaş üzüm
EÇS I 180a … dahi bakâlların pîri Azî ibn en-Nebbâş'dır. Lâkin bu tâ’ife yaş meyve satarlar, gayrı şey satmazlar. Bu ehl-i san‘at cümle …
KuT T. 30/8a1 … e anıŋ üze aydılar: ey ʿaziz tegdi bizke hem boḍnumızke ḳor yas keldürdümiz bir kesek azḳına bitig tükel bėrgil bizke ülgün …
EÇS V 102a … âkûs-ı erganonlara darblar urulup sadâ-yı nâkûsdan sahrâ-yı Yaş lerzenâk olup yine taraf taraf ceng-i camapur olmada. Bu ma …
IB 17 … lmiş. t(ė)ŋri küçiŋė / t(a)g üzė yol sub körüp(ė)n, yiş üzė y(a)ş ot körüp(ė)n yorıyu b(a)- / rıp(a)n sub içip(ė)n yaş yip(ė) …
DK V 51 delü dumrul yüz ḳırḳ yıl daḫı yoldaşı-y-ıla yaş yaşadı dedem ḳorḳut gelüben boy boyladı ṣoy ṣoyladı bu boy …
KB 5648 yana saḳnu aldı ayur iwmeyin / iweklikte yas ol anı ḳılmayın
KB 4818 kerek miŋ yaş aġıl kerek on sekiz / özüŋ ölgü eḍgü atıŋ ḳoḍġıl iz
ShoR 3.3.1.R /8 birök uzun öz yaş uluġ küç kösün tileser ötrü bolur :
KB 684 AY TOLDI CEVABI İLİGKE / / bu ay toldı aydı maŋa yas ḳılur / münüm yoḳ velikin kişiler ayur