Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
4 Türkçe karşılık · 19 madde
yoksul 5
yoksulluk 1
- çıġaylıḳ isim KarahanlıYoksulluk
yoksul kişi 1
- çıġay sıfat UygurKarahanlıYoksul, fakir; yoksul kişi
yoksul düşmüş 1
- çıġrunmış UygurYoksul düşmüş, muhtaç kalmış
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “yoksul” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- açıġlıġ sıfat Karahanlı2. anlam: açıġsız karşıtı olarak bağışı varlığı olan varlıklı olan yoksula derman olsa…
- açıġsız sıfat Karahanlıaçıġlıġ karşıtı bağışı varlığı olmayan yoksul…
- açıḳ sıfat Karahanlı3. anlam: aç doyurulması gereken kimse yoksulu zengin etmeli açı doyurmalı…
- bay sıfat OrhonUygurKarahanlızengin varlıklı yoksul halkı zengin kıldım zengin idim ağılım hazinem çoktu zengin de var yoksul da zengin varlıklı olmayı sözü doğru gönlü gözü tok…
- baylıḳ isim Karahanlı…mış bu dünyada zenginlik istersen senin zenginliğin aslında yoksulluktur halkın zenginliği beyin zenginliğidir…
- du‘açı isim Karahanlı…duacı olayım duacı olarak hükümdara mektup yazdım ey kardeş yoksullar sana duacıdırlar…
- hac isim Karahanlıhac kâbe’yi ziyaret ibadeti dileğin hac ise mal gerekir yoksulların haccını cuma namazını kıl…
- ḫolur Karahanlıanlamı kesinleşmeyen söz kb yoksul korunursa orta halk bu orta rahatlarsa zenginlik bulur…
- irt isim Uygur…a vergiye gönderdik başkasının yerine angarya işi yaptırdık yoksullardan vergiyi artırıp isterlerse…
- bayut- fiil Karahanlızenginleştirmek yoksulu zenginleştirmeli açı doyurmalı zenginleştir malsız yoksul bırakma kötüyü zenginleştirme dünya bolluğu onu zenginleştirmez ta…
- iç- fiil UygurKarahanlıiçmek ey şarapçı boğazının kulu şarap içme şarap içerse yoksulluk yolu açılır ye iç gözün aydın olsun terŋük suyunu içelim su içip yaş ot yiyip ölüm…
- işle- fiil UygurKarahanlı2. anlam: kur’an çevirisinde görevli sadakalar yoksullara düşkünlere onu toplayan görevlilere…
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.