Abh sözlüğü · madde
esen sıfat
Tanım
- Esen, sağ, sağlıklı; güvende: “sewerin esen tut yaġısın kötür” seveni esen tut, düşmanını kaldır (yok et); “esenin tirilgil üküş yıl yaşa” sağlıkla yaşa, çok yıl yaşa; “üçünçi esenin tiriglik turur” üçüncüsü sağlıklı yaşamaktır; “kop ėsėn tükėl körüşmiş” hepsi sağ salim görüşmüş; “ėsen tükel öz yėrinte barurlar” sağ salim kendi yerlerine giderler; “burḫan esen erkenki ötde” Buda hayattayken. Tanıklar: IBKİPAbhKB3
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): esen — yalın hâliyle 64 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- esen 59 (KB, DK, EÇS, Abh) · ėsėn 3 (IB) · ėsen 2 (Mait, KİP)
Çekimli biçimler (3):
Bağlamlar
Bütün geçişler (3) →Abh Abhidharma (Shogaito)
3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Abh.Sho. 2133–2134 | azu-ça yme tŋri burḫan | esen | erken-ki ötde azu-ça yme tŋri burḫan nirvan bulmış-ta kėn. |
| Abh.Sho. 2338–2350 | … me ök körülmez inyanaparasdan-ta ulatı şasdr-lar-nıŋ bar-ı yme ök körülmez | esen | erken-ki ötde (yėrdinçü-te) bular bar bolmaduḳ üçün又衆贤云 yene saŋgabadrė ba … |
| Abh.Sho. 2360–2363 | ḳaltı tŋri burḫan yrlıḳamış ol anant -ḳa men amtı | esen | erken yėrdinçü-te siz-ler maŋa tayaḳ-lıġ erür siz -ler men nirvan bulmış-t … |
Aynı gövdeden maddeler
“esen” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).