U sözlüğü · madde
birök bağlaç
Tanım
- Eğer, şayet (çoğunlukla “… erser” ile): “birök ḳız tileser yme körkle ḳız keltürür” eğer kız isterse güzel bir kız da getirir; “birök bu tuşuşmaḳ atlġ ırḳ kelser” eğer bu ‘karşılaşma’ adlı fal gelirse; “birök bo nomuġ eşidip” eğer bu öğretiyi işitip; “birök antaġ oḳ erser” eğer öyleyse; “apam birög munıteg arıġ nomlap ḳotmasar” eğer hiçbir zaman böyle arı öğretiyi bırakmazsa; “birükin bu yėr suvda tükel bilge burkan yėg ermedi erser” eğer bu dünyada her şeyi bilen Buda en üstün olmasaydı. Tanıklar: SekMait2UTT2
- (Maniheist metinde) sonra, derken: “birök başın yokaru kötürüp körti” sonra başını yukarı kaldırıp baktı. Tanıklar: Man
Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): birök — yalın hâliyle 298 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- birök 297 (Abh, U, KİP, ShoR) · bir’ök 1 (Sek)
Çekimli biçimler (5):
Bağlamlar
Bütün geçişler (27) →U Uigurica I-IV
27 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| U II, T II Y 10-5 | birök | ḳız tileser yme körkle ḳız keltürür | |
| U II, T II Y 10-15–17 | birök | taḳı bir kişi teg bir ḫuanşi ım pusar atın atayu teg bir ödün tapınu udunu … | |
| U II, T II Y 10-25–26 | bu yėrtünçü yėr suvdaḳı tınlġlar | birök | burḫan körkin körü ḳurtulġu erser ḫuanşı im pusar ol tınlġ-ḳa burḫan körki … |
| U II, T II Y 10-29–30 | birök | [şrvkler] körkin ḳurtulġu tınlġlar erser ḳuanşı ım pusar ol tınlıġlarḳa şr … | |
| U II, T II Y 10-31–32 | birök | ezrua [tŋri] körkin ḳurtulġu tınlġlar erser ḳuanşi im pusar ol tınlġ-lar-ḳ … | |
| U II, T II Y 10-33 | … var uluġ …………………………………………………….. pusar ol tınlġ ……………………………………….-rur . . bu | birök | T. II Y. 18 und T. II Y. 10 süü başı tai sangun körkin körtkürü nomlayur … |
| U II, T. II Y.18 - T. II Y.10- 1–2 | birök | . . bişamn tngri körkin ḳurtulġu tınlġlar erser ḫuanşı ım pusar ol tınlġla … | |
| U II, T. II Y.18 - T. II Y.10- 3–5 | birök | kiçig kiçig ėligler körkin ḳurtulġu tınlġlar erser ḫuanşı ım pusar ol tınl … | |
| U II, T. II Y.18 - T. II Y.10- 6–7 | birök | uluġ emrençler atlġ-lar körkin ḳutrulġu tınlġ-lar erser ḫuanşı im pusar . … | |
| U II, T. II Y.18 - T. II Y.10- 8–10 | birök | igil tlmçi ḳarı törüçi ḳarı ḳılı bilgeler körkün ḳutrulġu tınlġlar . . . . … | |
| U II, T. II Y.18 - T. II Y.10- 11–12 | birök | ėlçi bilgeler körkin ḳurtulġu erser ḫuanşı ım pusar ol tınlġlar-ḳa ėlçi bi … | |
| U II, T. II Y.18 - T. II Y.10- 13 | birök | bramnlar körkün ḳurtulġu tınlġlar erser ḫuanşı ım . . pusar . . ol tınlġ-l … | |
| U II, T. II Y.18 - T. II Y.10- 14–16 | birök | toyun smnnç upaşı upasançlar körkün ḳurtulġu tınlġlar erser ḫuan-şı ım pus … | |
| U II, T. II Y.18 - T. II Y.10- 17–19 | birök | adın adın üge bilge atlġ yüzlüg er içi körkin ḳurtulġu tınlġ-lar erser ḫua … | |
| U II, T. II Y.18 - T. II Y.10- 20–21 | birök | kenç urı kenç ḳızlar körkin ḳurtulġu tınlġ erser ḫuanşı im pusar ol tınlġ- … | |
| U II, T. II Y.18 - T. II Y.10- 22 | birök | tŋriler yekler lu-lar kntr-ler asurlar talım ḳra ḫuş-lar maḫaruklar kişili … | |
| U II, T. II Y. 52,1-4–5 | birök | ma . . . . yėrtinçüdeki beglerke krgek . . . . . . . . . . . . . . . . . l … | |
| U II, T. II Y. 52,1- III 21-25–27 | birök | öziŋe . . . . . . . . . teg nė nėgü i işlegeli oġrasar . . . . . . . . . . … | |
| U II, T. II Y. 52,2 - 8–13 | … up il . . . . . . . . . . . b[u] . . yėrtinçü yėr suvda er atlġ kim bolġai | birök | . . . muz-ta ö . . . ip turdaçı . . birök atası kilimbi . . . . . . . . . … |
| U II, T. II Y. 52,2 - 8–13 | … nçü yėr suvda er atlġ kim bolġai birök . . . muz-ta ö . . . ip turdaçı . . | birök | atası kilimbi . . . . . . . . . yekke yaḳın kelser . . ol oġurda t . . . . … |
| U II, T. II Y. 52,2 – IX 57- 12–14 | birök | seniŋ küçüŋ yėtmese . . . [r] ant . . [a] oḳ mėni üntekil vjır-lıġ oḳın tu … | |
| U II, T. III M. 207 a.-11–26 | birök | ḳayu--ta ḫaçan yalanguġ ajun-ınta toġmaġı bolsar yme . . anta ėrinç çıḳai … | |
| U II, T. III M. 207 a II.-38–42 | birök | ḫayu-ta ḫaçan yalanguġ azun-ınta toḳmaġ-ı bolsar yme . . anta yme ėrinç çı … | |
| U II, T. III M. 207.-81–93 | … n adın töz--ün-ler oġlı erser yme .. tözün--ler ḫız-ı erser yme .. kim-ler | birök | tuġ uç-ınta or-mıs-ıġ anı körser .. azu aŋa yaḳın tursar aŋmıntın anıŋ köl … |
| U II, T. III M. 207.-18–22 | kim-ler | birök | uluġ ig kem üze tutulup otaçı-lar üze adırtlanıp tıtmıs ḫutmıs erser yme o … |
| U II, T. III M. 207.-51–54 | kim-ler | birök | bu darnı-nı [!] kün kün sayu birer otuz ḫata sözleser .. ol inçip uluġ yėr … |
| U II, T. III, M. 182-30 | yüz küz öd-ler-ig .. kim-ler . . . . [ḳayu]-lar | birök | yek-ler buti amanizi erser-ler .. buu siksil ḳundaçı-lar ḳarın-taḳı kenç-i … |