Mait sözlüğü · madde
emgen- fiil
Tanım
- Acı çekmek, sıkıntıya katlanmak; çile çekmek: “altı yıl tapavan berkte duşkaraçar emgek emgenmişin” altı yıl çile ormanında ağır çile çekmiş olarak; “ertiŋü emgek emgenür irti” çok acı çekiyordu; “bu yėrtinçüde sansız tümen tınlıġlar emgenser” bu dünyada sayısız canlı acı çekerse; “alḳu tınlġlar üçün ḳadıġlanıp emgenip” bütün canlılar için çabalayıp çile çekip; “özüti ozakı özke emgentükin” ruhunun bedende acı çektiğini. Tanıklar: KİPSekMaitAbhMan
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): emgen- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)
Çekimli biçimler (13):
Bağlamlar
Bütün geçişler (10) →Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)
10 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Mai.Tek.001.25–28 | evde ünüp altı yıl tapavan berkte duşkaraçar emgek | emgenmişin | viçrazan örgün üze olurup tört türlüg şamnu süsin utup töz--kerinçsiz burk … |
| Mai.Tek.011.01–03 | ? = 100 maŋa (bėş) (yüz) yaratmaḳ siziŋe umunçl(uġın) ayıg ıraḳ yolt(a) | emgenü | kelmiş-men |
| Mai.Tek.048.08–10 | uḳtuŋmu sen şanki yüz kalp üç asaŋı üdteki meniŋ | emgenmiş | kşan üdlerim ança ödüş artmadı.. |
| Mai.Tek.062.39–42 | tümen yıl anta emgek | e(mgenip) | antran kurtulup bu muntag ki(çig) tamularda tugmış erür-biz ... kayusı baş … |
| Mai.Tek.067.27–29 | ... birük yėyür yuŋlayur erser ... (ol) üdün avış tamuda aç(ıg) (emgek) | emgengey | sizler.. |
| Mai.Tek.076.05 | sansız tümen yılanta (emgek) | emgentiler | .. |
| Mai.Tek.076.09–12 | … yu) tü(kel bilge maytrı burkan) ... / / arka ... - / kü- ... örtenü ... | emgenür-biz | .. |
| Mai.Tek.084.07–09 | ol antag uzun künün tünün sekiz mıŋ yıl yaş- -ap emgek | emgen--ürler | .. |
| Mai.Tek.084.47–52 | ol antag uzun künün tünün bir altı mıŋ yıl yaş yaşap emgek | emgenürler | .. üç adrı şişlerig tevip kozlug oylarda südrüyürler temirlig örtlüg yalınl … |
| Mai.Tek.085.01–07 | … şuḳın ... tarmaḳın tarmayu tan(çkılay)urlar umugsuz ınag- -sız arıçsız ... | emgenü(r) |
Aynı gövdeden maddeler
“emgen” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).