Mait sözlüğü · madde
iç isim
Tanım
- İç, içeri; karın, gönül: “ay iç taş biligli” ey içi dışı bilen; “taşı teg içi ol içi teg taşı” dışı gibi içi, içi gibi dışıdır; “körü barsa erdi içim taşlarım” içimi dışımı görse; “köŋlüm için örtedi” gönlümü içten yaktı; “için taşın adınçıġ bediz urturtum” içine dışına olağanüstü süsler vurdurdum; “yumşaḳ içi pür aġu” (yılanın) yumuşak, içi zehir dolu. Tanıklar: KB3DLTAH
- (Çekimli biçimlerle edat gibi) içinde, içine, içinden: “köŋül içinte oot kirdi” gönlün içine ateş girdi; “ev barḳ içinte” ev bark içinde; “anıŋ içiŋe” onun içine; “tört tuġum bėş yol içinteki tınlıglar” dört doğum, beş yoldaki canlılar; “içgerü” içeriye doğru. Tanıklar: SekMaitTTKuT
Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): iç — yalın hâliyle 1.590 kez
Çekimli biçimler (22):
Bağlamlar
Bütün geçişler (32) →Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)
32 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Mai.Tek.018.25–31 | … üzü ėştilti.. tözün maytrınıŋ toyın boltı tėp ün ėşidip tört tuġum bėş yol | içinteki | tınlıgla ralku ögirdi- / / arka / ikinti toḳuz yigirmi p(a)t(a)r -ler.. … |
| Mai.Tek.028.04–07 | kamagda taştın vayturi öŋlüg taluy ögüz suvı turur antada | içti(n) | (t)egir- -müleyü altun--lug k ... bolur |
| Mai.Tek.028.08–09 | antada taḳı | içt(in) | tegirmi- -leyü tümen ... (ç)ambudvip uluş turur |
| Mai.Tek.030.01–04 | ? = 3c yoḳ / ? = 132 189 yoḳ / / ? = 299 369 ... | içinte | ... -lar kut ... üçün ... |
| Mai.Tek.031.18–22 | içinte | teŋridem küçküsün(ke) tegmiş tözün yavaş sekiz tü(men) tört (miŋ) ... / / … | |
| Mai.Tek.033.02–03 | ol et-özlüg kovuḳum | içinte | kamag bėş ajun tınlıg--(ları)g sıġurayın erti.. |
| Mai.Tek.033.04–12 | … lıg--larıg emgeksiz meŋilig kılayın erdi munçulayu saḳınu yine alku sansar | içinteki | tınlıġıg yarlıg--kançuçı bi(l)iglig kolın koyumta kuça tutar-men tėp saḳın … |
| Mai.Tek.033.44–47 | alku sansar | içinte | ol antag tınlıg oglanı yoḳ kim meniŋ ögüm kaŋım kam kadaşım bolmadılar ers … |
| Mai.Tek.033.61 | amtı ... kamag sansar | içinte | tolu ... - / gülüg / / 4 = 94 119 166 293 yoḳ / / ⟦10 son = 47 179 219 … |
| Mai.Tek.042.12–13 | ançulayu yėme ögnüŋ kaŋnıŋ krallıg bir | içinte | kirmiş köŋül.. at öŋüg tuġurur.. |
| Mai.Tek.053.18–21 | kop sansar | için- -t(eki) | (tınlıg-) -larıg yarlıḳançuçı bilig / / / ... -ta kavıra ku / - ... -lüg k … |
| Mai.Tek.054.08–14 | … u ordusıntın ünüp kitamati kent uluştaḳı tınlıglarka yėti kat ınal kentler | içindeki | tınlıglarka saḳınu sözleyü yitinçsiz asag tusu kılu yarlıḳap samantapuşp s … |
| Mai.Tek.068.18–21 | … zunç (ülüş) (bir) (patar) amarıları örtlüg yalınlıg kızıl baḳırlag naralar | içinte | beklenmiş amarıları ıḳin ikin örtenür.. |
| Mai.Tek.074.07–09 | amarıları uzun turkaru kentü saçlar- -ınta kömü--lüp | içtin | sıŋar kurt kavşayu yıdıyu sasıyu kelirler.. |
| Mai.Tek.075.02–05 | kim yėme ol ötrlüg yalınlıg torlar | içinte | yörgenmiş emgeklig tınlıg--lar erserler.. olar öŋre ajunta aŋçı maŋçı keyi … |
| Mai.Tek.078.58–61 | … oyunsuz kö--güzte yüzlüg meŋizlig et-öz--ümüz erür oḳsuz teginsiz ot yalın | içinte | örtenür-biz.. |
| Mai.Tek.082.46–48 | anın baglarıg et-özleri üze örtüp yörgep ulug bedük ... ş / delig orġaḳlar | içinte | soḳar--(la)r.. |
| Mai.Tek.082.49–52 | anta basa ulug bedük baz kanların toḳıyurlar örtlüg temirlig torlar | içinte | yörgeyür--ler.. ol emgekke ölürler yine yėme tirilürler.. |
| Mai.Tek.087.13–20 | arka | içtin | sıŋar burkan nomın taştın sıŋar sekiz vit--yasatan şastarlarag adırtlayu u … |
| Mai.Tek.090.28–32 | … yu burkan kutıŋa edgü kılınç kazġanur erken siz--iŋde adrılmaḳlıg isig koz | içinte | erüş üküş kata a / / ndım -niŋ ... inmedim |
| Mai.Tek.101.41–43 | evler | içinte | amtıḳı üç ... çikin bodlug öŋsüz meŋiz(siz) ... -suz yalaŋuḳlarıg belgürti … |
| Mai.Tek.104.26 | … . ... tınlıg ... ... (os)uglug (et)özlügler (örtlüg) yalınlıg çadır ö(güz) | için--(te) | yoḳaru kodı üze altın tüpinte (tegmedin) ikidin sıŋar kıdıġıŋa yaḳma--(dın … |
| 2a-14–15 | amtı meniŋ ḳamaġ sansar | içinte | tolu uluġ bedük et’özüm b(e)lgülüg bolz-un erdi . . |
| 2a-16–17 | ol et’özlüg ḳowuḳum | içinte | ḳamaġ bėş ajun tınlġlarıġ sıkurayın erdi . . |
| 2a-21 | [erdi munç]ulayu saḳınu yene alḳu sansar | içinteki | tınlġlarıġ yrlıḳançuçı bilig[lig ḳolın ḳoy]numta [ḳuç]a tutarmn tėp saḳı[n … |
| 2b-20 | ötrü altunluġ kurikar [er]d[nilig] toran | içinte | suryak-ant erdnilig örgün üze ayaġḳa tegimlig maitri [bodiswt ya]ruḳ yaltr … |
| Mai.T-11.3a.30 | amtı ne yme taştın sıŋarḳı blgü-lerig ne yme | içtin | sıŋarḳı [blgülerig] egruḳ edruḳ tüllerig ḳoduru [ḳo]lulasar kiçimedin ara … |
| Mai.T-11.4b.09–17 | … me tört maḫar- aç tŋriler-n(i)ŋ küyü küz- edü tutmışlarıŋa [sa]pirlaġ ordu | içinte | erzi dintar olururça on <ay> köni ertürü yrlı-[ḳar] .. anta ötrü on ay ert … |
| Mai.T-11.7b.04–11 | ... ... -r | içinte | ... ... ... ... yirlerde öŋi kim ol [tı]nlaġn(ı)ŋ saḳı-nmış saḳınçın ... - … |
| Mai.T-11.8a.18 | … uġ ıġaçı kümüşlüg budıḳ-ları .. wayduri erdinilig yawışġuları çıbıḳları .. | içinte | koru ḳ[a]nınçsız altunluġ çeçekleri ḳop tŋri … … … [o]l [altu]n-[luġ pariç … |
| Mai.T-11.12a.17–23 | … a yörgep yirdin öri kötü-rüp wişwakrmi uz tŋri yaratmış erdinilig siŋeklig | içinte | kigür-ürler .. |
| Mai.T-11.12b.30 | ögi brḫmaḳawati [ḳa]t[un] erdinilig wiman | i[çinte | ḳunçuy-] [bėr ygrminç ülüş üç ygrmi ptr] ların [tegrikle]p yortır (.) tŋ[r … |