KT sözlüğü · madde
bitig isim
Tanım
- Yazı, yazılı şey; kitap, mektup: “bitip ḳoḍmış atın tirigke bitig” adını dirilere yazılı olarak bırakmış; “nom bitig” dinî kitap, sutra; “ilig me bitisü öz elgin bitig” hükümdar mektubu kendi eliyle yazsın; “bitigmü kerek ya söz” mektup mu gerekir, (sözlü) haber mi. Tanıklar: SekMaitManUKB3
- Yazıt: “bu bitig bitigme atısı yolluġ tėgin” bu yazıtı yazan (kağanın) yeğeni Yolluğ Tegin’dir; “belgümin bitigimin anta yaratıtdım” nişanımı, yazıtımı orada yaptırdım; “ataçımḳa bitig taşıġ toḳıtdım” atam için yazıtlı taş yonttum. Tanıklar: OKTŞU
- (Kuran çevirisinde) kitap; kader, yazgı: “bitig boḍnı” kitap ehli; “meger taŋrı yarlıġı birle, bitig zamanberilmiş” ancak Tanrı’nın izniyle, süresi belirlenmiş bir yazgıyla. Tanıklar: KuT2
Bu maddenin anlamları farklı dönemlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): bitig — yalın hâliyle 177 kez
Çekimli biçimler (17):
Bağlamlar
Bütün geçişler (6) →KT Kül Tigin Yazıtı
6 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KT D 1 | bu | bit(i)g | : bit(i)gme : (a)tısı: yol(lu)g t[iġ(ı)n] üze kök : t(e)ŋri: (a)sra : y(a) … |
| KT D 1 | bu bit(i)g : | bit(i)gme | : (a)tısı: yol(lu)g t[iġ(ı)n] üze kök : t(e)ŋri: (a)sra : y(a)ġ(ı)z : y(ė) … |
| KT K 13 | … ş : ın(a)nçu çor : k(e)lti : b(a)rk itgüçi : b(e)d(i)z : y(a)r(a)t(ı)gma : | bit(i)g | t(a)ş : itgüçi: t(a)bġ(a)ç : ḳ(a)ġ(a)n : çıḳ(a)nı: ç(a)ŋ s(e)ŋün : k(e)lti … |
| KT K 13 | … (a)y : y(e)ti ot(u)zḳa : yog : (e)rtürt(ü)m(i)z : b(a)rkin : b(e)d(i)zin : | bit(i)g | t(a)ş[in] : biçin : yėlḳa : yet(i)nç (a)y : yeti ot(u)zḳa : ḳoop (a)lkd[(ı … |
| KT K 13 | bunca : | bit(i)g | : bit(i)gme : kül tėġ(ı)n : (a)tısi : yol(lu)g tėg(i)n : bi- / tid(i)m : y … |
| KT K 13 | bunca : bit(i)g : | bit(i)gme | : kül tėġ(ı)n : (a)tısi : yol(lu)g tėg(i)n : bi- / tid(i)m : yig(i)rmi : k … |
Aynı gövdeden maddeler
“bitig” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).