İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

buz- fiil

Tanım

  1. Bozmak, yıkmak; (düşmanı) bozguna uğratmak: “taŋut bodunug buzdum” Tangut halkını bozguna uğrattım; “altı çub soġdaḳ tapa süledimiz, buzdumız” Altı Çub Soğdakları üzerine sefer ettik, bozguna uğrattık; “yayıġ ol bu devlet, iter hem buzar” bu devlet oynaktır, yapar ve bozar; “ançada olar buzarlar bıçıġnı” o zaman ahdi bozarlar; “alḳu ḳaraŋġu ḳararıġıġ buzup” bütün karanlığı dağıtıp; “bu eḍgü boḍun asġı buzma küçün” bu iyi halkın yararını zorla bozma; “ḳaraŋġusın buzmaḳlıġ yörüg” karanlığını giderme anlamı. Tanıklar: KTBKAbhShoRKuTKB2

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): buz- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Çekimli biçimler (17):

BK Bilge Kagan Yazıtı

5 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
BK D 24 t(a)ŋut : bod(u)n(u)g : buzd(u)m :
BK D 34 (e)bin : b(a)rkin : buzd(u)m :
BK D 34 süsin : bu[z]d(u)m :
BK D 37 yor(ı)p(a)n : ḳ(a)r(a)g(a)n : kııs(ı)lta : (e)bin : b(a)rkin : (a)nta buzd(u)m
BK D 39 bod(u)n(u)g : (a)nta buzd(u)m :

Aynı gövdeden maddeler

“buz” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).