İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

yėl

30 geçiş 11 biçim 12 eser KuTMaitTTTKTShoRBKŞU

Tanım

Bu maddenin tanımı henüz yazılmadı. Aşağıdaki bağlamlar sözcüğün derlemdeki kullanımını gösterir.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): yėl — yalın hâliyle 44 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • yel 32 (EÇS, Man, KuT) · yėl 11 (Mait, TT, BK, KİP) · yél 1 (ShoR)
  • yėlig 2 (U, Mait) · yêlig 1 (ShoR)

Çekimli biçimler (8):

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

8 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 29/5b2 … boyun suŋlar taŋrıḳa hem yalavaçıŋa tartışmaŋ yüreksiz bolur sizler kitse yeliŋiz seriŋler ol taŋrı sergenler birle turur
Ku. T. 33/34b1 12 Süleymanḳa yelni anıŋ ertesi bir aylıḳ yol anıŋ keçesi bir aylıḳ yol aḳıttımız aŋar baḳır y …
Ku. T. 34/61b1–2 36 musaḫḫar ḳıldımız aŋar yelni yorıyur anıŋ fermanı birle yumşaḳ nė yerni kim tilese
Ku. T. 35/81b1 16 Iḍtımız olar üze ḳatıġ yelni nahis künler içinde taturġumız üçün olarḳa ḫ˅arluḳ ḳınını yaḳın tiriglik i …
Ku. T. 36/90a3 … e ol kim ıḍtı taŋrı kökdin ruzidin tirgüzdi anıŋ birle yerni ölmişde kiḍin yellerni ewürmek içinde nişanlar turur uḳġan boḍunḳa

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

6 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.041.34–39 … kılınç tıl--taġınta tutyaḳ nizvanı belgülüg bolur kaltı kiçigkiye ot üçüni yėlig esinig basutçı iş bulup ükliyür bedüyür ançulayı yėme az kılınç tıl- -taġı …
Mai.Tek.055.25–31 … rbirde ulatı (erdni-) -lig sögütler ıġaçlar t / - ... taḳı yėme içgü otlar yėl- ...
Mai.Tek.070.23–26 … in yėme körmelim erdi.. ança saḳınç saḳıntuḳta ıḳile olarnı ayıg kılınçlıg yėl toḳıp ulug tamu--larda kemişür
Mai.Tek.071.23–25 ança saḳınç saḳıntuḳlarınta (öt)rü olarnı ayıg kılınçlıg yėl yanturup (köt)ürü ėltip ulug tamular--da kemişür..
Mai.Tek.074.17–28 ança saḳınç saḳıntuḳlarınta ötrü ayıg kılınçlıg yėl kelip yanturu evirip ulug tamularda kemişür karaŋġudın karaŋġuḳa barmış os …

T Tunyukuk Yazıtı

3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T 26 … ė)rçi: y(ė)r y(a)ŋ(ı)- / l(ı)p : boġ(u)zl(a)ntı: buŋ(a)d(ı)p : ḳ(a)ġ(a)n : y(e)lü kör t(ė)m(i)ş
T 26 … )z : (a)t(ı)ġ : ıḳa : b(a)yur (e)rt(i)m(i)z : küün y(ė)me : tün / y(e)ma : y(e)lü : b(a)rd(ı)m(ı)z : ḳıırḳ(ı)z(ı)ġ : uḳa : b(a)sd(ı)m(ı)z :
T 32 k(e)l< ür >ti: ol(u)r(u)ŋ tiy(i)n : t(ė)m(i)ş : y(e)lme : ḳ(a)rġu : (e)dgüti: / urġ(ı)l: b(a)s(ı)tma : t(ė)m(i)ş : bög<ü> ḳ(a)ġ(a) …

TT TT I-X

3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T II Y 36. 6.-132–133 birök inç kelmek atlġ ırḳ kelser sawın inçe tėr . yėl iyin eşidilür .
T II Y 36.8.-141–143 öŋdün küntün buluŋda ögrünç-lüg yėl yiltirdi . kidin taġtın buluŋda tŋri ḳapıġı açıltı .
T II Y 36. 4.-221–224 yėl yėltirip intürdi lim sıntı .

KT Kül Tigin Yazıtı

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KT K 13 kül tėg(i)n : ḳooń yėlḳa : yeti y(e)ġ(ı)rm(i)ke : uçdı :
KT K 13 … : (e)rtürt(ü)m(i)z : b(a)rkin : b(e)d(i)zin : bit(i)g t(a)ş[in] : biçin : yėlḳa : yet(i)nç (a)y : yeti ot(u)zḳa : ḳoop (a)lkd[(ı)m](ı)z :

ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Sho.Rosia 4.2.2/3–4 ikinti énç qut qolu küsüş öritü teginürmn yél yaġmur üdinçe baz bolzunlar tép :
Sho.Rosia 7.2 /135–146 … çe ///] 能息 usar sn amırtġurġalı 亦能以縄繁縛於[風 yme uyur baġ üze ḳoşġalı baġalı] yêlig 以一杷土断 bir atuḍ topraḳ üz-e 我行 m(e)n yorıdu[ḳ 信智 /// kêrtgünçlügüg] bilge b …

BK Bilge Kagan Yazıtı

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
BK G 10 l(a)gzin : yėl : bėş(i)nç (a)y : yėti / ot(u)zḳa : yoġ : (e)rtürt(ü)m :

ŞU Şine Usu Yazıtı

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
ŞU D 6 yelme eri kelti yaġı [kelü]r tėdi yaġın başı yorıyu kelti sekizinç ay ėki yaŋıḳa …

Man Manichaica I-III

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T II D 176-88–98 ol y(a)ruk kızı ögütmiş ög arıg yel kaŋ(ı)m(ı)z ulug elig t(e)ŋri hanı z(e)rua t(e)ŋri ekinti yulgak özi kim k …

U Uigurica I-IV

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
U II, T II B1-7-4–7 ḳaltı kiçig kie ot öçüri yėlig asinig basutçı iş bulup ükliyür bedüyür ançulayu yme az ḳılınç tıltaġınta …

KİP Saddharmapuṇḍarīka Sūtra

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KİP 17–24 … çuḳ satıġsız erdniler tilegeli . . taluy ögüzke kirser taluy içinteki ḳara yėl kėlip kemisin toḳıp yekler ergüsi otruġlarınta ölüm yėrke tėgürser . . anı …

KP Kalyanamkara Papamkara

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KP XVII-8 … inç k/ ke kigürür suv egrikşelür ur-suḳuşur bėşinç teŋri tüpirer ḳorḳınçıġ yėl turur kemi aḳ-tarılur ölür .. bu munça ḳorḳınçıġ adaḳa kirip ölgey siz biz …

Aynı gövdeden maddeler

“yel” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).