İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yek

135
geçiş
50,0
milyonda
2.456.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
12
eserde
74
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Huastuanift65.923,0
Saddharmapuṇḍarīka Sūtra1561,8
Sekiz Yükmek3650,9
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)3138,5
Manichaica I-III52.428,4
Uigurica I-IV121.901,1
TT I-X62.354,8
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)2196,4
Uygurca tövbe duası (Zieme)13.311,3
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası21551,3
Kutadgu Bilig681,6
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi6928,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

Huast D 0,63
KİP D 0,00
Sek D 0,49
Mait D 0,49
Man D 0,20
U D 0,26
TT D 0,49
ShoR D 0,33
Tövbe —
KuT D 0,78
KB D 0,43
EÇS D 0,84

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yek) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Man 5 geçiş  ↔  Huast 6 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: yek

Man 5 geçiş  ↔  TT 6 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: yek

Man 5 geçiş  ↔  KuT 21 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: yek

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
cihet151511,6811,293,87234,9
yekdir81010,8210,962,83115,2
kilimbi81310,7910,592,83107,9
penci81910,7310,042,8399,4
dil1422510,327,283,72114,5
yavlaḳ64410,108,412,4458,9
soḳ449,8811,292,0062,6
totunçsuz449,8811,292,0062,6
süsi4279,668,531,9940,0
içgek339,4811,291,7346,9
içkek349,4710,871,7342,5
raksaz349,4710,871,7342,5
ovutsuz369,4510,291,7338,6
bezedi3119,409,411,7334,1
ögsüz3169,358,871,7331,5
allah83898,975,682,7747,6
olarḳa73728,825,562,5940,4
yaġı41618,795,961,9725,3
bütünlükin42708,345,211,9521,2
az43458,094,861,9319,3
pâre152.3147,654,023,6355,7
alḳu45867,514,091,8815,2
inçe34267,454,141,6311,6
gûyâ31.7895,682,071,324,0
deyüp31.9715,541,931,283,6
ü1611.2955,521,822,8717,6
deyü66.0075,001,321,473,8
ederler44.5654,801,131,091,9
olup1417.2814,721,021,895,6
kadar34.2584,480,820,750,8
üç47.1634,170,480,570,4
ile1223.7694,040,330,720,6
yüz612.2723,990,290,440,2
aded49.0463,840,140,190,0
edüp923.9573,61-0,09-0,200,0
cümle621.1973,20-0,50-1,010,8
üzre311.8893,03-0,67-1,020,8
bin312.2672,99-0,71-1,100,9
ve11147.9191,28-2,43-14,5361,6

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“yek” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (135) →
EÇS II 342a … se Tokat kal‘ası altında senin ile mülâkât olup yek dil [ü] yek cihet der-i devlet tarafına gideğem. Umayızdır kim yâ taht …
KuT T. 31/17b1–2 44 ey atam tapmaġıl yekni bütünlükin yek erür ruzi bėrgenge muḫalif
KB 3523 bayat yirmişi ol bu yek sewmişi / taḳı artuḳı ol sewüp salmışı
ShoR 3.2.1.V/1 [ü]ç yégirminç qadır yavlaq aġuluġ yek [iç]gekl[ler] /// ölm[egey :]
U II, T. III M. 207.-14–22 … .. prit yėrtinçü--sinte .. asuri oġus-ınta .. inçe ḫltı .. yek .. raksaz .. buti .. pisaçi pudani .. katapudani .. apasmar …
EÇS III 30b–31a … et üzre olup her şeb niçe bin cünd-i müslimîn "Allah yekdir yek!" deyü pâsbân u nigehbânlık ederlerdi ve yedi koldan talî‘a …
KB 4763 sewüg bolmasa tap iḍim sewmişi / yaġım yek turur öz yaġılamışı
KuT T. 33/66a3 … rmasun sizni bu ajun tirigliki yime armasun sizlerni iḍidin yek
Man II D 173d-359–365 … yüzerçe k(a)ltı urug evin yöpük yėrde örerçe ançulayuma az yek etöz içre inçe küçlüg bolur
Mait … ınaru yüz yigirmi yaşka tegi kün küniŋe sen karımaḳlag suḳ yek sora sora suġurduŋ kamag aglıḳımtaḳı ed tavarımın buşıçı ko …