İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

tutar

99
geçiş
36,7
milyonda
3.281.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
11
eserde
8
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Irk Bitig1771,0
Saddharmapuṇḍarīka Sūtra1561,8
Sekiz Yükmek61.301,8
Kalyanamkara Papamkara23.159,6
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)5230,9
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)111.080,0
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası15393,8
Kutadgu Bilig32435,0
DLT’deki Türkçe parçalar124.136,5
Atebetü’l-Hakâyık72.538,1
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi72,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

IB D 0,00
KİP D 0,00
Sek D 0,43
KP D 0,00
Mait D 0,55
ShoR D 0,10
KuT D 0,80
KB D 0,77
DLT D 0,65
AH D 0,26
EÇS D 0,52

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimIBKİPSekKPMaitShoRKuTKBDLTAHDKEÇSToplam
tutar11625111532127·799
ṭutar··········5·5

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: tutar) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Mait 5 geçiş  ↔  Sek 6 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: tutar

Mait 5 geçiş  ↔  KuT 15 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: tutar

Mait 5 geçiş  ↔  KB 32 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: tutar

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
élig101911,4410,813,16136,5
belgürttüŋüz6810,8411,322,4588,7
erdini42510,059,092,0043,1
belgürtdüŋüz339,9111,731,7348,8
ḳayusı3409,478,001,7327,5
ögür31208,816,411,7120,8
olardın31238,796,381,7120,7
il31508,626,091,7119,5
çın31558,606,041,7119,3
atın31608,576,001,7019,1
ajun32638,095,281,6916,2
a‘lâ32728,055,231,6916,0
teŋri33617,744,821,6714,3
iş45867,584,541,9117,6
kör45967,564,521,9117,4
demir31.0006,483,351,568,6
biri42.8195,492,271,596,3
içinde34.2734,491,261,011,7
ve3147.919-0,59-3,86-23,3367,0

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“tutar” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (99) →
ShoR 3.2.2.R /4 /// emgeklig tınlġlar üçün uruq tuta[r élig belgürttüŋüz :]
KB 664 bu kün men me devlet ḳaraġu sanı / maŋa kim ilinse tutar men anı
KB 4201 iki türlüg ol bu yaḳınlıḳ işi / bu iki üçün dost tutar ol kişi
EÇS X Y279b–Y280a … e burnu ve eli ve ayakları eğri Y 280a olup ba‘zısın sar‘ tutar. Bu hâl üzre bir sâ‘at-i nücûmî ceng-i dilîrâne ederler. Âh …
Mait ayagka tegimlig maytrı bodis(a)v(a)tag baḳşı tutar..
DLT III, 359 Bîriŋ maŋa sözkiye / Meŋ-lig ḳara tuzḳıya / Yelwin tutar közkiye / Muŋum meniŋ biliŋ-e
EÇS III 89a … en sudan kifâyet mikdârı ilkâ etseler a‘lâ lezîz tuz yerine tutar. Anıniçün Şûr gölü derler.
KB 2254 yorıġlı uçuġlı ḳamuġ neŋni kör / tutar özke iş tuş özi teŋni kör
KuT T. 30/63a3 67 ḫurma tüpleriniŋ yimişlerindin üzümlerdin tutar sizler andın esrütgü körklüg ruzi bütünlükin kim anıŋ içind …
DLT I, 192 … ı / Ḳanı yüzüp turuḳtı / Balıġ bolup taġıḳtı / Emdi anı kim tutar