İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

bodistv isim

Tanım

  1. Bodisatva: aydınlanmayı hak ettiği hâlde canlıları kurtarmak için dünyada kalan, Buda olmaya aday kutsal varlık: “ayaġḳa tegimlig tözün maytrı bodisavat” saygıdeğer soylu Maitreya bodisatva; “alḳınçsız kögüzlüg bodisvt” Akṣayamati (tükenmez gönüllü) bodisatva; “bu bodisvt arya-valokdişvar tėp atanur” bu bodisatvaya Ārya Avalokiteśvara denir; “burḫanlar bodıstvlar ḳutlarıŋa” Budaların, bodisatvaların kutsallığına; “bodisvtlarıġ boşġutluġ ḳutluġlarıġ ölürdümüz erser” bodisatvaları, öğrenci kutluları öldürdüysek. Tanıklar: KİP2MaitUTövbe
  2. (Kalyāṇaṃkara öyküsünde) “bodısavat tegin” bodisatva prens: “ol ödün bodısavat tegin ḳaŋı ḳanta bu yarlıġ ėşidip” o zaman bodisatva prens babası handan bu buyruğu işitip. Tanıklar: KP2

Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →

Eserlerdeki bodisavat, bodistv, bodisvt, bodiswt, bodısvt yazımlarının hepsi bu maddede toplandı; yazılışlar metinde olduğu gibi korunur.

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): bodistv — yalın hâliyle 36 kez

Çekimli biçimler (39):

AO Tanımlanmamış ögdi parçası (AO)

6 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
AO-41–44 bodistv körklüg ḳaŋım-ay bo ögmiş buyan-ım küçinte bud ködürm-e tınl(ı)ġ-lar burḳa …
AO-45–59 … ş . . . [so]ġançıġ körkle nom çeçeki sudur içindeki . . . avalokida işvari bodistv tınl(ı)ġ-lar üçün [on]tın sıŋar et’öz körkin körkitmek bölük-inte [ül]güsi …
AO-45–59 … ġ-lar uġuş-ı üküş telim açıġ tarḳa emgek-ig teginür-te öyü saḳınu ḳonşi im bodistv-ıġ birök adasar öŋi ödrülür-ler ada-tın tėp ėşidmiş üçün uġrayu soḳ-a öz begi …
AO-60–63 umuġ bolup ḳonşi im bodistv ada-sız ḳılıp uruġ ḳadaş oġul ḳız birle ḳavışġu üçün alḳu ada-larta umuġ b …
AO-66–68 bo buyan-nıŋ arış arıġ edgülüg tüş-inte bodistv uġuş-luġ ḳaġan ḳatun tük tümen yaşaz-un
AO-75–78 alḳu emgek-lerte umuġ boltaçı ḳonşi im bodistv ar-a turup yol temür yiuçiŋ-niŋ alḳu ada-larınta adasız tudasız yanıp keli …