İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
U sözlüğü · madde

but isim

37 geçiş 9 biçim 7 eser MaitUKBSekKİPKuTAH Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Put, idol: “taŋrıda adın butlarḳa yekke” Tanrı’dan başka putlara, şeytana. Tanıklar: KuT
  2. (Budist, “namo but”) Buda: “namo but, namo darm, namo saŋ” Buda’ya, öğretiye, topluluğa saygı. Tanıklar: KİPSekMait2U
  3. Bacak, uyluk: “yetilse öḍi kör maŋıtmaz butuġ” vakti gelince bacağı yürütmez. Tanıklar: KB

Bu maddenin anlamları farklı dönemlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: orta. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): but — yalın hâliyle 24 kez

Çekimli biçimler (8):

U Uigurica I-IV

7 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
U II, T. III M. 207.-14–22 … . prit yėrtinçü--sinte .. asuri oġus-ınta .. inçe ḫltı .. yek .. raksaz .. buti .. pisaçi pudani .. katapudani .. apasmari .. it müyüz baġa .. yılan .. ḫa …
U II, T. III M. 225-7.-1 alḳu buti yek içkek-lerig tıtdaçı .. adın-lar-nıŋ alḳu türlüg arvıs-ların kesdeçi al …
U II, T. III, M. 182-30 yüz küz öd-ler-ig .. kim-ler . . . . [ḳayu]-lar birök yek-ler buti amanizi erser-ler .. buu siksil ḳundaçı-lar ḳarın-taḳı kenç-ig ḫundaçı-lar …
U II, T. III, M. 225.- 40.-1 … kei .. neŋ yavız yaratıġ tegmekei .. neŋ ödsüz ölümin ölmekei--ler .. alḳu buti amanuji-lar-ḳa .. alḳu vikni vinayiki-larḳa .. amraḳuluḳ bolḳai .. köŋül - …
U II, T. III, M. 225.- 40.-1 … ėtkülüg yme .. neŋ ḳaçan erser yek aj--un-ınta .. neŋ raksaz ajun-ınta neŋ buti ajun-ınta .. neŋ prit ajun-ınta .. neŋ pisaçi ajun-ınta .. neŋ pudanı ajun …
U II, T. II, Y., 48-57 namo but .. .. namo drm namo sang
U II, T. II Y 42.-73 namo but .. namo drm .. namo sang ..

Aynı gövdeden maddeler

“but” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).