BK sözlüğü · madde
er isim
Tanım
- Er, erkek; adam, kişi: “bilig bilse ötrü yırar erde ig” (insan) bilgi bilirse hastalık ondan uzaklaşır; “ögü bilmez erke ögüt ögretür” akıl bilmeyene öğüt öğretir; “ḳuş ḳanatın er atın” kuş kanadıyla, er atıyla (yükselir); “bėg ėr yuntıŋaru barmiş” bey adam atına doğru gitmiş. Tanıklar: IBDLTAH
- Asker, savaşçı; yiğit: “süŋüşde tutup on er ıdtım” savaşta tutup on asker gönderdim; “ḳuşu totoḳ birle süŋüşmiş erin ḳop ölürmiş” Kuşu Tutuk ile savaşmış, askerlerini hep öldürmüş; “ḳamuġḳa tusulur kör erdemlig er” erdemli yiğit herkese yarar. Tanıklar: ŞUKB
Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
erte/ėrte (sabah) N:erte maddesine, erkeki N:erkek maddesine taşındı.
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): er — yalın hâliyle 709 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- er 697 (KB, EÇS, DK, AH) · ėr 12 (IB, U)
Çekimli biçimler (12):
Bağlamlar
Bütün geçişler (7) →BK Bilge Kagan Yazıtı
7 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| BK K 1 | [ ] birle : ḳooşu totoḳ : birle : süŋ(ü)şm(i)ş : | (e)rin | ḳoop : öl(ü)rm(i)ş : |
| BK D 11 | ḳ(a)ŋ(ı)m ḳ(a)g(a)n : y(ė)ti y(ė)g(i)rmi : | (e)r(i)n | : t(a)ş[(ı)k]m[(ı)ş t(a)şra] yo[rı]yur tėy(i)n : kü (e)ş(i)d(i)p : b(a)lıḳ … |
| BK D 11 | … a)lıḳd(a)kı : t(a)ġıḳm(ı)ş: t(a)gd(a)kı inm(i)ş : tir(i)l(i)p : y(e)tm(i)ş | (e)r | : bolm(ı)ş : |
| BK D 11 | ḳ(a)m(a)ġı : y(ė)ti yüz | (e)r | : bolm(ı)ş : y(ė)ti yüz (e)r: / bol(u)p : (e)l[s(i)r(e)m(i)ş : ḳ(a)g(a)ns( … |
| BK D 11 | ḳ(a)m(a)ġı : y(ė)ti yüz (e)r : bolm(ı)ş : y(ė)ti yüz | (e)r | : / bol(u)p : (e)l[s(i)r(e)m(i)ş : ḳ(a)g(a)ns(ı)r(a)m(ı)ş : bod(u)n(u)g: / … |
| BK D 37 | [……………….] y(ı)şḳa: (a)gdı uyg(u)r (e)lt(e)b(e)r : yüzçe | (e)r(i)n | : ėl- / g[(e)r]ü : t[(e)z(i)p b(a)rdı ] |
| BK G 5–7 | (a)lp | (e)rin | : öl(ü)r(ü)p : b(a)lb(a)l : kılu : b(e)rt(i)m : |