İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

ḳılınç

401 geçiş 41 biçim 12 eser KBMaitAbhUSekShoRTTKİP Anlam haritasında göster

Tanım

Bu maddenin tanımı henüz yazılmadı. Aşağıdaki bağlamlar sözcüğün derlemdeki kullanımını gösterir.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): ḳılınç — yalın hâliyle 198 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • ḳılınç 137 (KB, Abh, U, Sek) · kılınç 55 (Mait) · qılınç 6 (ShoR)
  • ḳılınçı 97 (KB, Sek, KİP, Abh) · qılınçı 2 (ShoR)
  • ḳılınçıġ 18 (Abh, ShoR, U, TT) · qılınçıġ 4 (ShoR) · kılınçıg 2 (Man, Mait)
  • kılınçımıznı 5 (Mait) · ḳılınçımıznı 1 (Tövbe)
  • kılınçlar 5 (Mait) · ḳılınçlar 5 (U, Abh) · qılınçlar 1 (ShoR)
  • ḳılınçta 5 (U, Abh) · kılınçta 2 (Mait)
  • kılınçların 4 (Mait) · ḳılınçların 2 (TT, Sek)
  • kılınçları 3 (Mait) · ḳılınçları 2 (Abh) · qılınçları 1 (ShoR)
  • ḳılınçḳa 3 (Huast, Sek, Abh) · kılınçka 2 (Man, Mait)
  • ḳılınçıŋa 2 (Abh) · kılınçıŋa 1 (Mait)
  • kılınçımız 1 (Mait) · qılınçımız 1 (ShoR)

Çekimli biçimler (38):

KB Kutadgu Bilig

145 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 42 bayat raḫmeti erdi ḫalḳı üze / ḳılınçı silig erdi ḳılḳı tüze
KB 1486 oġul ḳız sebebi ata ol ana / ḳılınç artasa ya itilse yana
KB 2066 aġır yük kişike ḳılınç arḳuḳı / ḳılınç arḳuḳ erse bulun at oḳı
KB 3201 bu yaŋlıġ ḳılınçıŋ eşitti özüm / sini arzuladı ay körklüg yüzüm
KB 4602 yir erken aşıġ türtme tirki üze / kişi körki buzma ḳılınçıŋ tüze

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

86 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.001.05–09 anı üçün inçe saḳınu etgintimiz.. ilki ajunta üküş türl(ü)g buyan edgü kılınç kılmış ogrınta silik ... / / / ... / / / - -ta tükel(l)ig alp bulġulug kiş …
Mai.Tek.041.42 az kılınç yėme ne başlıġın kayu basutçın belgülüg bolur
Mai.Tek.058.41–44 … ıltı.. taḳı ne ayıtmış kergek.. adan adan ol üdteki tınlıglar--nıŋ körksüz kılınçların yėme (ö)k açatştru atlıg ėlig kan erdi..
Mai.Tek.074.59–61 içtiler sattılar yuŋladılar.. ol ayıg kılınç küçinte anta ölüp tamuda tugdılar..
Mai.Tek.095.07–11 … untag ... -g erd / / / aġar ayag küsüşi ... ... kop türlüg ... bökteg edgü kılınç kılzunlar ...

Abh Abhidharma (Shogaito)

50 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Abh.Sho. 42 bilmiş üçün ḳılınç uġur-ında turmış-ın.
Abh.Sho. 284 ḳılınç birök tuġmasar.
Abh.Sho. 1329–1330 azu-ça yme til üz-e uḳıdur-uġ uḳıdu口業低 屈者輕til-teki ḳılınç üz-e eŋidmek töŋidmek yėnik erür.
Abh.Sho. 4246–4247 惑業是因niz-vanı ḳılınç erür tıldaġ munı umış üçün tarġarġalı kėdergeli anın munda tıldaġ tėp yörü …
Abh.Sho. 4382 答此亦従惑業生bu yme ök niz-vanı ḳılınç-tın tuġar.

U Uigurica I-IV

45 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
U II, T II S.2b-9–10 azunlarıy baru avırdaçı etöz-–deki köŋüldeki tilteki ḳılınçlar ol bolmaḳ tėtir
U II, T II S.2b-1-3 tutyaḳ tıltaġınta ḳılınç bol-–ur
U II, T II Y 10-15–17 … pusar atın atayu teg bir ödün tapınu udunu atayu teginser ol kişi . . edgü ḫılınçı öŋreki kişi edgü ḫılınç bir--le töz tėtir
U II, T. II, Y., 48-40 emti mn ütret ḳılmış ayıġ ḳılınç-larımın bükünki bu-u ḳutluġ künte ökünür-mn
U II, T. II, Y., 48-68–71 … arçuḳı-ġa ḫutluġ üzük-ke atam bai epe çaŋşi-ḳa anam köset-ke bu buyan edgü ḳılınç küçinte .. yalŋug ajunınta toġmaḳ oġrınta yvlaġ ḫılınçlarġa yalçıtıp yaraġ …

Sek Sekiz Yükmek

24 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Jut.Sek.T-1.31 (Ib) köni kirtü ’erip köŋüli ḳılınçı
Jut.Sek.T-1.32–33 (Ia) soltun ḳılınçı köni titir öŋdün ḳılınçı yme kirtü titir
Jut.Sek.T-1.70 (IIc) adasız bolur --- bitig oḳımış edgü ḳılınç edremi bo erür birök ḳayu tınlġnıŋ
Jut.Sek.T-1.256 (Ia) kigrür on edgü ḳılınç ḳılturur özütleri tŋri yiriŋe barır yene
Jut.Sek.T-1.354 (IIc) yruḳ küçlüg bügülüg erdemlerin edgü ḳılınçların ḳamaġ tınlġlarnıŋ ḳararıġ

ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)

23 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Sho.Rosia 2.2.7.V /5 … ŋe tükellig bolzunlar] || kértgünç köŋülümüz bek qatıġ bol[zun : || / edgü qılınçımız kün] teŋri teg ıraq yaltrızun : te[p] [ınça] qaltı yalŋuz bir-kye özte tuġ …
Sho.Rosia 3.1.1.V/8–9 … y ayıġ qılınçlar barça öçer [et’özdeki t]ildeki köŋüldeki üç törlüg ay[ı]ġ qı[lınç]ı arın[u]r :
Sho.Rosia 5. 1 qılınç bolmasar tuġmaq bolmaz :
Sho.Rosia 6.2.2.4/28–31 … si erser teginür edgü [tüşin] /// [yértinçü-de]ki kişi-ler qılsar-lar ayıġ qılınçıġ : öl [-üp] /// [qılsar-lar edgü] qılınçıġ et’öz tegşürdük-te teginür teŋri …
Sho.Rosia 6.3.2 /35 … gig köprügüg kên ke(l)igme üdte neŋ yene bolmaḳ alḳu aḳıġ-[lar 諸業] 永盡 alḳu ḳılınç-ıġ birtemledi alḳ’ar 苦邊 emgek[lig tüp 説三種離] 熾然 y(a)rılḳamış ol üç törlüg-in ö …

TT TT I-X

11 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T II Y 36. 2. -29 buyan edgü ḳılınç ḳıl .
T II Y 36.15-72–76 … twar saçılur . yala yaŋaru ökliyür [.] oġramış iş bütmez edikmez . ḳılmış ḳılınç sıġmaz yaḳmaz .
T II Y 36 .16. -210 … yarsar 31. T II Y 36. 4. sekiz otuz / //ke inç ḳılġıl . tebreme [.] edgü ḳılınç yaratınmaḳın egsütme [.] adın kişi-ler-tin tıdıġ bar [.] saḳlanġıl . yad k …
T III D 2601-5 … . . ajunıġ ḳutḳa -rḳalı . . . . . . . alḳu ayıġ ḳılınçlarımz . a/ . . . . ḳılınç tüşin uḳıttıŋız [.] . . . . .
T III D 2605.-127–129 ayıġ ḳılınçtın . yafşurmış ilinmiş atḳaġ-tın . barḳu yoluġ bilmedin . b///// ertii ylŋuḳ …

KİP Saddharmapuṇḍarīka Sūtra

8 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KİP 77 ėrtiŋü üküş edgü ḳılınç ḳazġanç ḳazġanur ..
KİP 83–87 … nanġusın . . . -ltın töşekin otıŋa emiŋe tegi alḳu tüketi tėgürser ol edgü ḳılınç erüş mu tėtir
KİP 90–92 … pusar atın atayu tek bir ödün tapınu udunu atayu tėginser ol kişi . . edgü ḳılınçı öŋreki kişi edgü ḳılınçı birle tüz tėtir
KİP 90–92 … ödün tapınu udunu atayu tėginser ol kişi . . edgü ḳılınçı öŋreki kişi edgü ḳılınçı birle tüz tėtir
KİP 209 ḳop türlüg edgü ḳılınç ḳazġançı taluy ögüzde teriŋrek tėtir

Tövbe Uygurca tövbe duası (Zieme)

4 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T II Y 40.4 [U 3116]-14–19 … taḳı artuḳraḳ tsuy irinçü ḳıltım(ı)z erser: amtı ol ḳılmış aġar ts-uy ayıġ ḳılınç(ı)m(ı)znı ḳaltı ḳur--uġ ḳovuḳ sögüt özeninte ört tamıtmış teg ökünmeklig örtin örten …
T II Y 40.1 [U 3113]-23–30 yme birök ḳıltım erser: bėş tür--lüg anantiras atl(ı)ġ aġar tsuy ayıġ ḳılınç ḳıltım erser : inçe ḳaltı ögüg ḳaŋıġ ölürdümüz erser : toḳuz ptr / arġant …
T II Y 40.1 [U 3113]-23–30 … ḳan ün--türtümüz erser : bo bėş türlüg an(a)ntaraas atl(ı)ġ aġar tsuy ayıġ ḳılınç ḳıltım(ı)z erser : amtı ök--ünür biz :
T II Y 40.3 [U 3115]-32–40 … me m(ė)n tar küset birle bėş türlüg anantarasasabag atl(ı)ġ aġar tsuy ayıġ ḳılınç ḳıltım(ı)z erser: inçe ḳaltı ög ḳaŋ birle ḳatıldım(ı)z erser: on ptr / arġ …

Man Manichaica I-III

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T II D 171-256 barça edgü kılınçka tükellig bolalım
TM 282-381 y(a)na [k(a)mag temireg k(e)ntü yançar t(a)kı inçe] k(a)ltı erser edgü kılınçıg buşi küç-ün kılzun

KP Kalyanamkara Papamkara

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KP I-6–8 … yu emeri tınlıġ-larıġ ḳuşçı kėyikçi balıḳçı avçı tor-çı tuzaḳçı bulup ayıġ ḳılınç ḳılur ..
KP XII-2–3 öz ḳaz-ġançım üze edgü ḳılınç ḳılayın tėp saḳıntı

Huast Huastuanift

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T. II D. 178 V.-12 anıġ ḳılınçḳa irünçüke k(e)ntü-ü özümüzni-i [emgetir bi]z.

Aynı gövdeden maddeler

“kılınç” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).