İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

al

3 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
248
geçiş
91,9
milyonda
3
biçim
13
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Saddharmapuṇḍarīka Sūtra21.123,6
Sekiz Yükmek1217,0
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)146,2
Abhidharma (Shogaito)19478,2
Uigurica I-IV1158,4
TT I-X2784,9
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)8785,5
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası11288,8
Kutadgu Bilig33448,6
DLT’deki Türkçe parçalar1344,7
Atebetü’l-Hakâyık31.087,7
Dede Korkut Kitabı451.387,2
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi12149,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KİP D 0,33
Sek D 0,00
Mait D 0,00
Abh D 0,45
U D 0,00
TT D 0,33
ShoR D 0,51
KuT D 0,45
KB D 0,79
DLT D 0,00
AH D 0,29
DK D 0,75
EÇS D 0,78

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: al) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
aldaġ151410,8710,513,87216,6
tebekânî8129,989,822,83100,2
güz8199,949,162,8289,6
altaġ789,8110,222,6495,0
alması7109,809,892,6488,8
yanaklı7209,748,892,6475,2
ḳanatlu669,6010,412,4586,6
aldaġḳa559,3410,412,2372,2
tarġardaçı5129,309,152,2355,9
ala81779,275,942,7850,5
azrā’il5239,248,212,2348,1
imdi92529,205,602,9452,6
aŋayu5359,187,602,2243,5
yeşil103279,155,383,0955,4
gel71749,095,772,6042,6
murad489,009,412,0046,6
ḳılġuluḳ4178,958,321,9939,2
adruḳ5858,946,322,2134,3
asıġ72228,935,422,5839,2
adınḳa4338,877,371,9933,4
yėg51198,805,842,2030,8
vay4518,786,741,9829,8
kibi4548,766,651,9829,3
duvağum338,6110,411,7343,3
yaŋağın338,6110,411,7343,3
yırtdı358,609,671,7336,6
ṭartdı388,588,991,7332,7
ayğırı3118,578,531,7330,4
yoḳın3118,578,531,7330,4
kisi3168,547,991,7327,9
sarıġ3188,537,821,7227,1
neler3228,517,531,7225,8
uḳup3308,477,091,7223,8
nizvanı3378,436,781,7222,5
oğlan52378,404,842,1624,0
mere41498,375,191,9521,1
beni63548,354,532,3426,3
sėni3578,336,161,7119,9
miftâhları3628,316,041,7119,4
nizvanılarıġ3638,306,021,7119,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (248) →
EÇS IX Y370b–Y371a … üp Urbân-ı Mevâl ve kabâyil-i Benî Zühd ve Âl-i Umûr evlâdı âl bu küffâr-ı hâksârın cânib-i erba‘asın alup Cugaymân nâm ma …
EÇS IV 260b … tdi ve yine eyle bir nândır, Kürdistân'da bir âdem pişirir, al ol ekmeği safâ-yı hâtır ile ye dedüğü bize Van mansıbı nasî …
KB 2053 aḳı bol baġışla içür hem yitür / ḳalı eksüse ur yana al yetür
KB 6009 yıl ülgi yay erse tüşegli yigit / sarıġ al tüşese ya kürküm ögit
EÇS X Y162a … gâyet şiddet-i hârı vardır ve her cimâ‘ı bikriyyet üzredir, al kan nâzil olurdu, der.
EÇS VI 118b … e kal‘adan beş aded kâfir ile Fargaçi kapudan kethudâsı bir al çuka dolama geymiş ve kal‘anın Nemse kapudanı bir yeşil çuk …
DK VI 30 … dikdiler ala ḳalı döşediler aġça ḳoyun ḳırdılar yidi yıllıḳ al şarab içürdiler aluban bunları teküre getürdiler tekür taḫt …
DK V 22 ol baġlaruŋ ḳara salkumlu üzümi olur ol üzümi ṣıḳarlar al şarabı olur ol şarabdan içen esrük olur şarablu-y-idüm ṭuym …
DK III 103 vay göz açup gördügüm köŋül virüp sevdügüm vay al duvaġum iyesi vay alnum başum umudı ḫan beyrek diyü aġladı …
EÇS IV 260a–260b … n'ın içkal‘ası'nda böyle bir nân-pâre verüp silâhdâr etdim. Al imdi bu nân-pâreyi şimdi sana Van'daki gibi verdim. Safâ-yı …