İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

yol

669
geçiş
247,9
milyonda
440.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
13
eserde
213
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Irk Bitig32.313,0
Sekiz Yükmek2433,9
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)6277,1
Abhidharma (Shogaito)1022.567,2
Uigurica I-IV3475,3
TT I-X51.962,3
Tanımlanmamış ögdi parçası (AO)25.763,7
St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)181.767,3
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası651.706,4
Kutadgu Bilig791.073,9
Atebetü’l-Hakâyık2725,2
Dede Korkut Kitabı15462,4
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi367149,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

IB D 0,49
Sek D 0,33
Mait D 0,63
Abh D 0,67
U D 0,29
TT D 0,55
AO —
ShoR D 0,62
KuT D 0,81
KB D 0,96
AH D 0,33
DK D 0,70
EÇS D 0,89

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: yol) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Bilinen anlam ayrımı. KB: yol; kez; yöntem · Abh: kurtuluş yolu (Budist öğretide, Skt. mārga)

TT 5 geçiş  ↔  Mait 6 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: yol

Mait 6 geçiş  ↔  ShoR 18 geçiş

benzerlik 0,00

Karşılaştırılan yazılışlar: yol

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
aşırı4316010,737,086,51349,7
köni4645810,395,666,65275,9
tüzün2513110,006,594,95184,0
kėrtü20289,888,494,46215,5
lokik15169,498,883,86179,3
aylık16639,487,003,97128,0
günlük16819,456,643,96118,9
aḳıġsız141429,145,643,6783,3
aşrı9858,615,742,9454,9
mukâbelesinde102768,444,192,9939,5
kėrdü788,408,792,6481,1
tözlüg81098,405,212,7542,8
câmi‘in136768,313,283,2336,0
önünde147828,303,173,3336,9
ulu137038,283,223,2235,1
câmi‘inin81808,274,492,7034,8
inçip93298,213,792,7830,8
hem139058,082,863,1129,2
sol94258,073,422,7226,5
eḍgü116878,053,012,9126,8
nedegin72238,013,982,4825,8
tėptėser72457,973,852,4624,5
bulup118197,922,762,8323,5
aḳıġsızı587,928,302,2351,7
aşırısında597,928,132,2349,9
tėrgin5177,907,212,2241,7
kirdi5487,845,712,1930,3
taŋrı119097,842,612,7721,5
geçer5807,774,982,1725,1
tuttı5877,764,862,1624,3
uzun74107,733,112,3417,9
ayu51277,694,312,1220,6
tapa51277,694,312,1220,6
üzre7811.8897,671,736,1678,6
adı74647,662,932,3016,3
çın51557,644,022,1018,7
eger63307,623,202,1816,0
çatal51647,623,942,0918,1
ḳulağuzsuz427,619,982,0049,8
kėrtünüŋ447,618,982,0049,8

Dağılımsal komşular deneysel

Benzer bağlamlarda geçen sözcükler (±3 pencere, PPMI vektörleri, kosinüs). Anlamca değil, kullanımca yakınlık gösterir.

“yol” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (669) →
KuT T. 30/61a3 … i meger belgürtse olarḳa ol kim aḍnaştılar anıŋ içinde köni yol yarlıḳamaḳlıḳ: ol boḍunḳa kim kirtgündiler
KB 3986 bayatıġ tapuġ birle bulmaz ḳulı / iḍi yinçke yol bu tapuġçı yolı
AH 409–412 … ol yolluġ erse anıŋ yolı yoḳ kim ol yolsuz erse aŋar kiŋrü yol
Abh 3307 neçe lokik yol üz-r niz-vanı tarġarsar yme birdemlig bolmaz.
EÇS III 95a … e tîzkârlık ile yaparlar kim iğne deliğinden beş yüz yıllık {yol} âsumânî seyr edenin gözü ermez ve mihneti kârına değmez, gâ …
KB 677 erej minde emgek meniŋdin tezer / sewinç minde saḳınç maŋa yol azar
KB 5550 … n ma bu il buḍnı kaç türlüg ol / munı aḍra tutḳu açuḳ bolsa yol
Abh 3578–3585 bilip öçmek edgü aḳıġ-sız erür neçe tüz-ün yol birle oḫşasar yme inçip töz-i erür ėdigsiz tudulmaz sanmaz …
EÇS VIII 268a … ndan gayri yerde kahve ağacı yokdur. Kal‘a kapusunun önünde yol aşırı Cerrâh Alî Çelebi dükkânının ardındaki bâğçesinde bir …
DK III 14 daḫı altı perlü gürz aldılar yol yaraġın göreliler pay pürenüŋ oġlı biş yaşına girdi biş yaş …