Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
6 Türkçe karşılık · 17 madde
fayda 1
- asıġ isim UygurKarahanlıYarar, fayda, kazanç; yarar ve fayda
faydalı 1
- asıġlıġ sıfat UygurKarahanlıYararlı, faydalı
faydasız 1
- asıġsız sıfat UygurKarahanlıYararsız, faydasız; boşuna
faydalandırmak 1
- inçründür- fiil Karahanlıyararlandırmak, faydalandırmak
yarar ve fayda 1
- asıġ isim UygurKarahanlıYarar, fayda, kazanç; yarar ve fayda
nimetlerden faydalanmak 1
- irinçlen- fiil Karahanlıyararlanmak, nimetlerden faydalanmak
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “fayda” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- boluġluġ sıfat Karahanlı…bilir hangisi uygun hangisi yararlı hangisi yerinde hangisi faydalı bunu yerinde uygun görürüm…
- eḍgü sıfat OrhonUygurKarahanlı5. anlam: … için en üstün eşsiz erdemlerini işitirlerse iyiliği yararı faydası öyledir denir…
- emes ek-fiil Karahanlıdeğil dlt dedim fayda vermez düşmanı küçük görüp kötülememeli…
- hakim isim Karahanlıhekim bilge filozof bilgelere hikmet fayda vermedi hekim bilge de güzel söylemiş bilgelerin başı bununla döner…
- ḫalḳ isim Karahanlı…yaratıklar halka karanlık gecesinde kandil idi benden halka fayda olmasa da o halkın seçkini insanların kutlusudur halka göğsünü gerip cömert canın…
- hergiz zarf Karahanlı…zsın günahkârlara asla yardımcı olmayacağım ölüme ilaç asla fayda etmez asla zina etme…
- hikmet isim Karahanlı…meti verdik ona hikmet ve kesin söz verdik bilgelere hikmet fayda etmedi bu hikmeti bilgiyi nereden bilecektin…
- ḫıyanet isim Karahanlı…evmez gözlerin hainliğini bilir hıyanet nereye ayak basarsa fayda kaçar beyler hain gönüllü olursa onların hainliklerini hep görürsün…
- isizlik isim Karahanlı…eskimez kötülük ne kadar okşansa da iyileşmez kötülük bugün fayda gibi görünse de yapılmış bütün kötülük pişmanlık oldu ah ey kötülük yapıp iyilik …
- iwek sıfat Karahanlı…se huyu aceleci işi öfkeli kişi insan aceleyle yapılan işte fayda bulamaz işinde sözünde aceleci olma…
- çambudvip özel ad Uygur…büyük parıltıyla dolacak bu çambudvipa’da dolaşıp canlılara fayda sağlar çambudvipa’da seksen dört bin şehir bu çambudvipa adlı dünyadaki bütün can…
- ėlt- fiil OrhonUygurKarahanlı2. anlam: …lüm yakalayıp onu götürdü ecel yakalayıp götürür sözümün ne faydası var gündüzü bir adım gecesi bir adım beni ölüme götürür…
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.