Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
2 Türkçe karşılık · 14 madde
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “sakın” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- andaġuḳ zarf Karahanlı…virisinde kadhālika tanrı böylece kalplerini mühürler tanrı sakınanları böyle ödüllendirir biz böyle yaparız…
- artuḳ sıfat OrhonUygurKarahanlı3. anlam: zarf olarak pek çok kendini pek sakınır pek güçlü…
- beḍük sıfat OrhonUygurKarahanlı… zengin ulu kişiler büyük ağaç tepeler yüksek büyük bilgili sakıngan adı yüce güçlü büyük olur bilgili daha büyüktür…
- bibakler sıfat Karahanlıfarsça bī-bāk pervasız günahkâr sakınanları günahkârlar gibi mi tutacağız…
- bid‘at isim Karahanlıarapça bidat dine sonradan sokulan şey bidatten sakınan kimse kalmadı bu bidat her gün artmakta…
- biliglig sıfat UygurKarahanlıbilgili bilgin bilgili sakıngan adı yüce ey dost kendini bilgiliye bağla seni bilgili bir oğulla müjdeliyoruz…
- cėdėl isim Karahanlıtartışma çekişme laf dalaşı yararsız şakadan ve tartışmadan sakın…
- dost isim Karahanlı…nirse o onlardandır o gün dostlar birbirine düşmandır ancak sakınanlar hariç düşman bir de olsa zararı bin dir dostun bin de olsa yine azdır biner …
- ewlik isim Karahanlı2. anlam: evli evlenmiş erkek ey evli adam sakın başını yer…
- fitne isim Karahanlı…dan korkarsanız seni saptırmak için fitneye düşürmelerinden sakın gerçekten fitne istediler bu fitneyi belayı kötü izi kaldırsın…
- atlandur- fiil UygurKarahanlıata bindirmek atlandırmak sakınanları rahman’ın huzuruna binekli olarak götürüp dışarıya eğlenceye ata bindirdi…
- baḳ- fiil UygurKarahanlı… gördüm yeryüzünde gezin bakın bak gör aslına bak yan bakma sakınarak yan dur yüzüne bakayım bakan ve okuyan bakanlara ak göründü…
- bolun- fiil UygurKarahanlı…ey hükümdar vezir böyle olursa iki şey bir kişide bulunursa sakıngan olursa dört erdem olur selamı alan esenliğe kavuştu hoşnut edilenlerden…
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.