Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
1 Türkçe karşılık · 14 madde
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “yararı” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- asıġ isim UygurKarahanlı…iye sürekli yarar sağlamış olalım canlılara fayda sağlaması yararı var iyidir…
- azın zarf OrhonUygurKarahanlı2. anlam: azlığı az oluşu az ın aklın azını az sayma yararı çoktur az sayıda eri…
- baġırsaḳlıḳ isim Karahanlı…nsanlığın başıdır söylediğin bu söz iyilikseverliktir kendi yararın için şefkatle hizmet et bu sana gerçek şefkatimdi şefkatini halka ulaştırırsa…
- baġırsız sıfat Karahanlı…yan şefkatsiz kişi oğul da olsa yarar getirmez yalnız kendi yararını isteyen merhametsiz olur gönlümü merhametsize nasıl bağlayayım…
- bar isim OrhonUygurKarahanlıvar mevcut dilin yararı çoktur zararı da çok o iki kişi var oldukça eğer öyle iyi dostu varsa hiç tanıdığın var mı kusurun var mı…
- din isim Karahanlı2. anlam: …n i yer dinini değerli dünyanı ucuz tut şimdi bakıp dinimin yararını gördüm…
- ecel isim Karahanlı…akdir edilmiş vakti ölüm ecel yakaladı götürüyor sözümün ne yararı var ecel gelip çatınca can vermezse bile bu ecele ezelden yazılmıştır eceli geli…
- eḍgü sıfat OrhonUygurKarahanlı5. anlam: … bulmak için en üstün eşsiz erdemlerini işitirlerse iyiliği yararı faydası öyledir denir…
- adalan- fiil Uygur…ikeye düşmek zarar görmek kapı kapanır öyle zarara uğrar ne yararı oldu…
- aġan- fiil Uygur…ım aviş cehenneminin ateşine düştükten sonra pişman olsa ne yararı olur…
- azlan- fiil UygurKarahanlı2. anlam: kb az saymak küçümsemek aklın azını az sayma yararı çoktur bilginin azını küçümseme…
- bulun- fiil Karahanlıbulunmak olmak ölüm yakalarsa sözün yararı bulunmaz bu yerde bulunmaz işte belli binlerce dostta bir doğru bulunmaz bilgiyle bulunur bilinir…
- buz- fiil OrhonUygurKarahanlı…o zaman ahdi bozarlar bütün karanlığı dağıtıp bu iyi halkın yararını zorla bozma karanlığını giderme anlamı…
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.