bilge sıfat

615 geçiş 20 biçim 21 eser Abh Mait KB ShoR T Sek U DLT Anlam haritasında göster

Tanım

Bilge, bilgili, akıllı: “biligsiz otın sen ay bilge ḳuta” ey bilge, bilgisizin derdine sen deva ol; “anıŋ ara bir bilge kişi” onların arasında bilge bir kişi; “bilge tunyuḳuḳ ben özüm” ben kendim Bilge Tunyukuk; “türük bilge ḳaġan” Türk Bilge Kağan; “bilgelerke” bilgelere. Tanıklar: KT BK T2 KİP KB
“bilge bilig” bilgelik (prajñā): “ormaġlıġ bilge biliglig” olgun bilgelikli; “bir bilge biligin kutrulmış” bilgelikle kurtulmuş; “tükel bilge” her şeyi bilen (Buda’nın sanı): “tükel bilge biliglig tŋri tŋrisi burḫan” her şeyi bilen tanrılar tanrısı Buda. Tanıklar: Huast KİP Sek3 Mait3 Abh3 Man U Sukh ShoR KB

Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı (sözcük başı): bilge — yalın hâliyle 569 kez

Çekimli biçimler (19):

bilgeler 16 belge 4 bilgesi 4 bilgelerig 3 bilgesin 3 bilgeleriniŋ 2 bilgelerke 2 bilgedin 1 bilgeke 1 bilgeleke 1 bilgelerde 1 bilgelerdin 1 bilgeleri 1 bilgelerim 1 bilgelerini 1 bilgeleriŋe 1 bilgelerniŋ 1 bilgelerte 1 bilgem 1

ŞU K 1	teŋri[de b]olmış ėl ėtmiş	bilge	ḳaġan b[en] (...) tölis
ŞU K 5	yana [tüşd]i toḳuz oġuz bodummın tėrü ḳubratı altım ḳaŋım köl	bilg[e]	[ḳaġan]
ŞU K 11	… aḳınıp teze bardı ḳurıya on oḳ[k]a kirti lagzın yılḳa t[oḳıdım?] (...) tay	bilge	totoḳıg
ŞU D 5	tay	bilge	totoḳ yablaḳın üçün bir ėki atlıg yablaḳın üçün ḳara bodunım öltiŋ yėtdiŋ …
ŞU B 8	… dunıg] nlı [sekiz] og[uz] [t]oḳ[uz tatarıg?]() (...) - miş ḳatun yigeni öz	bilge	bünyin?

“bilge” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).