İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı Türkçesi · 7.–14. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

ḳorḳ- fiil

Tanım

Bu maddenin tanımı henüz yazılmadı. Aşağıdaki bağlamlar sözcüğün derlemdeki kullanımını gösterir.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): ḳorḳ- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • ḳorḳarlar 10 (KuT) · korkarlar 1 (Mait)
  • ḳorḳup 4 (DLT, KP, ShoR) · korkup 2 (Mait)
  • ḳorḳmaz 4 (KuT, KB) · korkmaz 1 (Mait)
  • ḳorḳmaḳ 2 (Huast, KuT) · korkmaḳ 1 (Mait)
  • ḳorḳmış 2 (Abh) · korkmış 1 (Mait)
  • ḳorkmasa 1 (KB) · ḳorḳmasa 1 (KuT)

Çekimli biçimler (40):

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

103 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 25/4b3 … 30 ey anlar kim bittiler yėmeŋler ribanı iki ança üze üze üze üze ḳılmaḳın ḳorḳuŋlar taŋrıdın bolġay kim ḳurtulġay sizler
Ku. T. 27/38b1–3 … lgiŋni öldürmek mėni ermez men yazıġlı elgimni saŋa öldürmek üçün sėni men ḳorḳar men taŋrıda ᶜalemluġlar iḍisidin
Ku. T. 30/100b2–3 128 bütünlükin taŋrı ol kim anlar birle saḳındılar / ḳorḳarlar anlar kim olar eḍgülük ḳılıġlılar ol
Ku. T. 33/6a2 … inde anı kim taŋrı belgürtügli ol ḳorḳar sen boḍundın ol taŋrı sezaraḳ kim ḳorḳsa sen anda ḳaçan ötedi erse Zeyd andın hacetini cüftlendürdümiz saŋa anı bol …
Ku. T. 36/94b3 14 ayġıl anlarḳa kim taptılar keçürsünler üçün anlarḳa kim ḳorḳmazlar. taŋrınıŋ künlerindin yanut bėrmek üçün boḍunḳa anı kim ḳazġanur erdiler

KB Kutadgu Bilig

20 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 656 baḳa tursa artuḳ anın ḳorḳu tur / ḳalı ḳorkmasa sen küçün ḳorḳıtur
KB 1986 saḳınuḳ kişi köŋli ḳorklıḳ bolur / köŋül ḳorḳsa begler işig tüz ḳılur
KB 2751 üküş neŋ körü toḍmış erse közi / yana ḳorḳar erse bayatḳa özi
KB 3668 bayat ‘adliŋe tutçı ḳorḳu yorı / umın fazlıŋa tutçı tegnü yorı
KB 4744 törümişke ḳorḳma tileme tilek / törütgenke ḳorḳġıl anı tut yölek

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

6 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.00232–00234 … / yükünç iki yigirmi p(a)t(a)r arhant kutın bulup taymaḳ tüş--mekke arıtı korkmaz bu yitinç boşġutsuz arhant dıntar erür..
Mai.Tek.055.01–05 … ıḳ⟧ -ka korkın(ç) ... maytrısimit nom bitigde belgürtme balıḳ uluşug körüp korkmaḳ ayman--maḳ atlıg sekiz yigirminç ülüş nom tükedi ... ...
Mai.Tek.058.53 … . / / ? = 134 368 413 417 ... kamag dı(ntarlar) ... ... (küz)edteçi kop korkm(ı)ş ... -mek am(ır)tġurdaçı.. dyan saḳınç örütü uyurlar..
Mai.Tek.068.10–14 ol tamuluglarıg körüp samanta--vrkiş yazıdaḳı kuvramış kuvrag aŋsız korkup ayınıp sansarlag meŋi toŋanaŋ berksizin meŋüsü--zin münin kadaġın saḳınıp …
Mai.Tek.085.37–43 … -ırlar.. anı körüp kuḳ(t)apat (tag) ... d- ... -i kuvrag ... a / - ... -g korkup anıy / - ... (ayaların) kavşurup tükel bilge (maytrı) burkanıg umu(g ınag) …

Abh Abhidharma (Shogaito)

3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Abh.Sho. 294–295 … üş adḳaġ-lıġ üküş sımaḳ -lıġ bolmaḳ üz-e ḳodıḳarġay-lar yaŋşaḳ-ıŋa kėŋ-iŋe ḳorḳġay-lar anıŋ ujik-ler-i-niŋ yörüg-ler-i-niŋ.
Abh.Sho. 1134–1138 … küçlendürür üklidür bular (ikigü) tıdıġ ḳılmaḳ üz-e ünmek öŋi üdrülmek -ke ḳorḳmış aymanmış üçün unmaz-lar adın-lar-ḳa nomlaġalı ünüş-lüg yoluġ.
Abh.Sho. 1143 ḳorḳmış üçün üzülgey öçgey men tėp.

Huast Huastuanift

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T. II Y. 60 a.-15–20 … [rua] t(e)ŋri tamġası . . ėkinti kirtkü-[nmek kün ai t(e)ŋri tamġası üç]ün ḳorḳmaḳ bėş t(e)ŋri tamġası [törtünç bilge bilig burḫanlar] tamġası . . t(e)ŋrim b …
T. II Y. 60 b.-31–35 yme ḳorḳmatın [ermegürüp] [edgüti tüketi alḳan]madım(ı)z [erser] .. yme alḳanur [erken k …

DLT DLT’deki Türkçe parçalar

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
DLT II, 312 Basmıl süsin ḳomıttı / Barça kelip yumıttı / Arşları tapa emitti / Ḳorḳup başı tezginür
DLT III, 277 Tün kün tapun teŋrike boynamaġıl / Ḳorḳup aŋar eymenü oynamaġıl

ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Sho.Rosia 7.2 /211 ///] ḳorḳup k(e)ntü öz-i ênçlenmetin ::
Sho.Rosia 8.3 /93 uluġ ḳuvraġ-nıŋ (çoġıŋa yalın-ıŋa) ḳorḳmaḳ-ta ulatı bo béş törlüg 怖 -lardın ertmiş ozmış bolmaz-lar::

O Ongin Yazıtı

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
O 7 … i Sül[el]im!” tėr ermiş “Amtı beglerim e!” tėr ermiş “B(i)z az b(i)z tėyin ḳork[malım]”…

IB Irk Bitig

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
IB 2 utru (ė)ki y(a)l(ı)g kişi oglın sookuşmiş. kişi korkmiş. ‘korkma’tim(i)ş, ‘kut birg(ė)y m(ė)n’ timiş.

U Uigurica I-IV

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
U II, T. III M. 207 a.-11–26 … lup toġa teglüg yme bolġai tėp . . anta ötrü ol tŋri urı-sı ol ünüg esidip ḫorġup ürküp balıŋlap tuu tüb-[tük?] -leri yoḳaru turup ıya taya tavranu ḫayu-tın …

KP Kalyanamkara Papamkara

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KP XI-1–2 ḳaŋım ḳan bodun ḳutluġ tiliŋe ḳorḳup inçe yarlıġ-ḳadı

Aynı gövdeden maddeler

“kork” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).